กฤษฎีกาชี้ เขียน “ขอสงวนสิทธิ” ไว้ ไม่ใช่การใช้สิทธิ ผู้รับจ้างหมดสิทธิค่า K ทั้งสัญญา

⚖️ เขียนหนังสือ “ขอสงวนสิทธิ” ไว้ภายใน 90 วัน แต่มาขอเบิกจริงตอนเลยกำหนด — ผลคือหมดสิทธิ

📢 คณะกรรมการกฤษฎีกา (คณะที่ 3) วินิจฉัยไว้ใน เรื่องเสร็จที่ 607/2543 ว่า หนังสือ “ขอสงวนสิทธิ” ไม่ใช่การใช้สิทธิเรียกร้องเงินเพิ่มค่างานก่อสร้างตามสัญญาแบบปรับราคาได้ (ค่า K) เป็นเพียงการแสดงเจตนาว่าจะใช้สิทธิในอนาคตเท่านั้น

เมื่อผู้รับจ้างมายื่นขอเบิกเงินจริงตอนพ้น 90 วันไปแล้ว จึงถือว่าใช้สิทธิเมื่อพ้นกำหนด ไม่มีสิทธิเรียกร้องเงินเพิ่มค่า K อีกต่อไป

━━━━━━━━━━━━━━

🔍 เรื่องนี้เกิดอะไรขึ้น

    🔹 จังหวัดพะเยาจ้างบริษัทเอกชนก่อสร้างอาคาร 114 เตียง คสล. 5 ชั้น ของโรงพยาบาลพะเยา ตามสัญญาจ้างเลขที่ 5/2538 ลงวันที่ 7 ธันวาคม 2538 วงเงิน 41,900,000 บาท

    🔹 ผู้รับจ้างส่งมอบงานงวดที่ 13 ซึ่งเป็น งวดสุดท้าย เมื่อวันที่ 29 สิงหาคม 2540

    🔹 วันที่ 17 พฤศจิกายน 2540 (ยังอยู่ใน 90 วัน) ผู้รับจ้างมีหนังสือ “ขอสงวนสิทธิ” คืนเงินเพิ่มค่า K โดยให้เหตุผลว่าระหว่างก่อสร้างมีการประกาศเปลี่ยนแปลงอัตราแลกเปลี่ยนค่าเงินบาท ทำให้ค่า K เปลี่ยน และขณะนั้นกำลังรอประกาศค่า K ใหม่จากสำนักงบประมาณ

    🔹 ต่อมาทางราชการไม่ได้เปลี่ยนแปลงค่า K ใหม่ ผู้รับจ้างจึงมีหนังสือวันที่ 31 มีนาคม 2541 ขอเบิกเงินจริง ซึ่งเลย 90 วันไปแล้ว

    🔹 สำนักงบประมาณจึงส่งเรื่องหารือคณะกรรมการกฤษฎีกาว่า จะถือว่าผู้รับจ้างใช้สิทธิทันกำหนดหรือไม่

━━━━━━━━━━━━━━

📌 กฤษฎีกาวินิจฉัยว่าอย่างไร

หลักเกณฑ์ค่า K ตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 22 สิงหาคม 2532 ข้อ 4 กำหนดว่า

    “การขอเงินเพิ่มค่างานก่อสร้างตามสัญญาแบบปรับราคาได้นี้ เป็นหน้าที่ของผู้รับจ้างที่จะต้องเรียกร้องภายในกำหนด 90 วัน นับตั้งแต่วันที่ผู้รับจ้างได้ส่งมอบงานงวดสุดท้าย หากพ้นกำหนดนี้ไปแล้ว ผู้รับจ้างไม่มีสิทธิที่จะเรียกร้องเงินเพิ่มค่างานก่อสร้างจากผู้ว่าจ้างได้อีกต่อไป”

กฤษฎีกาให้เหตุผล 3 ข้อ

    1️⃣ ข้อ 4 ไม่ได้เปิดช่องให้สงวนสิทธิไว้ใช้ในอนาคต
    เงื่อนไขเขียนไว้แค่ว่าต้อง “เรียกร้อง” ภายใน 90 วัน ไม่มีข้อความใดให้สงวนสิทธิไว้ก่อนแล้วค่อยมาเรียกร้องทีหลังได้

    2️⃣ ผู้รับจ้างคำนวณเองได้อยู่แล้ว
    ตั้งแต่ตอนทำสัญญา ผู้รับจ้างทราบสิทธิและมีสูตรคำนวณอยู่แล้ว จึงคำนวณได้เองว่ามีสิทธิได้รับเงินเพิ่มหรือไม่ เป็นจำนวนเท่าใด อยู่ในวิสัยที่จะใช้สิทธิเรียกร้องได้ภายใน 90 วัน แต่กลับไม่ทำ

    3️⃣ หนังสือสงวนสิทธิ ไม่ใช่การใช้สิทธิ
    หนังสือฉบับแรกเป็นเพียง การแสดงเจตนาว่าจะใช้สิทธิในอนาคต ส่วนหนังสือฉบับหลังที่ขอเบิกเงินจริงนั้นเลย 90 วันแล้ว จึงเป็นการใช้สิทธิเมื่อพ้นกำหนด ผู้รับจ้างไม่มีสิทธิเรียกร้อง

━━━━━━━━━━━━━━

💡 วิเคราะห์ — ทำไมเรื่อง 25 ปีที่แล้วยังสำคัญมากในวันนี้

เหตุผลที่ผู้รับจ้างรายนี้ยกมาคือ “รอค่า K ใหม่” ซึ่งฟังดูมีเหตุผล เพราะตอนนั้นคือช่วงลอยตัวค่าเงินบาทปี 2540 ราคาวัสดุผันผวนหนัก รอแล้วน่าจะได้เงินเพิ่มมากขึ้น

แต่กฤษฎีกาไม่รับเหตุผลนี้ เพราะกำหนด 90 วันเป็นเงื่อนไขที่ตายตัว ไม่ได้ขยายตามสถานการณ์

สถานการณ์วันนี้คล้ายกันอย่างน่าตกใจ ตอนนี้มีมาตรการช่วยเหลือชั่วคราวผ่อนผันค่า K จาก ± 4% เหลือ ± 2% ตามมติคณะรัฐมนตรี 19 พฤษภาคม 2569 และมีหนังสือ ว233 กำหนดให้ยื่นขอรับความช่วยเหลือได้ถึง 29 ธันวาคม 2569

ผู้รับจ้างจำนวนไม่น้อยอาจคิดว่า “รอให้เรื่องมาตรการนิ่งก่อน ค่อยยื่นทีเดียว” หรือ “เขียนหนังสือสงวนสิทธิไว้ก่อน”

เรื่องเสร็จที่ 607/2543 บอกชัดว่า ความคิดแบบนี้ทำให้เสียสิทธิมาแล้ว เพราะนาฬิกา 90 วันนับจากวันส่งมอบงานงวดสุดท้ายเดินของมันต่อไป ไม่รอมาตรการใด ๆ

━━━━━━━━━━━━━━

✅ ผู้รับจ้างควรทำอย่างไร

    🔹 ยื่นเป็นจำนวนเงินจริง ไม่ใช่ยื่นว่าจะขอ คำนวณเท่าที่คำนวณได้ ณ ตอนนั้น แล้วยื่นเลยภายใน 90 วันนับถัดจากวันส่งมอบงานงวดสุดท้าย

    🔹 อย่ารอตัวเลขให้นิ่งก่อน ดัชนียังไม่ประกาศ มาตรการยังไม่ชัด ไม่ใช่เหตุขยายเวลา

    🔹 เก็บหลักฐานวันที่หน่วยงานลงทะเบียนรับหนังสือ ไม่ใช่แค่วันที่หัวหนังสือหรือวันที่ส่งออก

    🔹 ถ้าเข้าเกณฑ์มาตรการช่วยเหลือ ว190 ด้วย ให้ยื่นตาม ว233 ภายใน 29 ธันวาคม 2569 ควบคู่กันไป ไม่ใช่เลือกอย่างใดอย่างหนึ่ง

⚠️ ข้อควรรู้เพิ่ม: ยื่นน้อยกว่าสิทธิ ก็ได้เท่าที่ยื่น ยื่นเกินสิทธิ ก็ได้เท่าที่มีสิทธิจริง ดังนั้นต้องคำนวณให้ดีก่อนยื่น

━━━━━━━━━━━━━━

📚 อ่านเรื่องค่า K เพิ่มเติมจากเว็บไซต์โยธาไทย

    🔹 ค่า K — ไม่ขอไม่ได้ ขอช้าก็หมดสิทธิ ขอน้อยก็ได้น้อย ขอเกินก็ได้เท่าที่มีสิทธิ

    🔹 ว233 ไม่ได้ขยายเวลาเรียกร้องค่า K ตามสัญญา แต่ขยายเวลาตาม ว190 (นาฬิกา 2 เรือน)

    🔹 คู่มือตรวจสอบเงินชดเชยค่างานก่อสร้าง (ค่า K) ฉบับรวมมติ ครม. และหนังสือเวียน

    🔹 งานจ้างก่อสร้างถนน หน่วยงานไม่จ่ายค่าจ้างหรือค่า K ตามสัญญา ผู้รับจ้างฟ้องศาลใดได้บ้าง

    🔹 รวมคำถาม–คำตอบค่า K ปี 2550–2560

    🔹 ศูนย์รวมความรู้ เครื่องมือ และหนังสือสั่งการเกี่ยวกับค่า K

📌 ที่มา: บันทึกสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา เรื่องเสร็จที่ 607/2543 เรื่อง การขอคืนเงินเพิ่มค่างานก่อสร้างตามสัญญาแบบปรับราคาได้ · เรื่องหารือจากสำนักงบประมาณ ตามหนังสือที่ นร 0407/24098 ลงวันที่ 25 กรกฎาคม 2543 · พิจารณาโดยคณะกรรมการกฤษฎีกา (คณะที่ 3) โดยฟังคำชี้แจงจากผู้แทนสำนักงบประมาณ กรมบัญชีกลาง และสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข · ลงชื่อ นายชัยวัฒน์ วงศ์วัฒนศานต์ เลขาธิการคณะกรรมการกฤษฎีกา · พฤศจิกายน 2543

━━━━━━━━━━━━━━

Hashtags:#ค่าK #สงวนสิทธิ #กฤษฎีกา #สัญญาแบบปรับราคาได้ #เงินชดเชยค่างานก่อสร้าง #ผู้รับจ้าง #จัดซื้อจัดจ้างภาครัฐ #ว233

🔗 📥ดูและDownload เรื่องเสร็จที่ 607/2543 ฉบับเต็ม