คลังความรู้โยธาไทย 15/1/2025
จ้างก่อสร้าง ต้องลดงานดิน ราคากลาง 300 บ./ลบ.ม. ผู้รับจ้างเสนอ 150 บ./ลบ.ม.
คำถาม : กรณีการปรับลดค่างานก่อสร้าง เช่น งานไหล่ทาง หากมีเหตุที่ต้องปรับลดค่างาน โดยราคากลางต่อหน่วยใน BOQ อยู่ที่ 300 บาท/ลบ.ม. แต่ราคาที่ผู้รับจ้างเสนอมาเพียง 150 บาท/ลบ.ม. เราควรใช้ราคากลางหรือราคาที่ผู้รับจ้างเสนอมาเป็นเกณฑ์ในการปรับลดค่างาน?
คำตอบ
ห้ามใช้ราคาที่ผู้รับจ้างเสนอโดยตรงมาเป็นเกณฑ์เด็ดขาด
การใช้ราคาที่ผู้รับจ้างเสนอ เช่น 150 บาท/ลบ.ม. เป็นเกณฑ์ในการปรับลดค่างาน ไม่ถูกต้อง และจะทำให้เกิดความเสียหายแก่ราชการ
ราคาที่ใช้ปรับลดต้องมาจาก สัดส่วนของราคาที่ผู้รับจ้างเสนอเมื่อเทียบกับราคากลางรวมทั้งโครงการ ตามแนวทางที่ระบุไว้ใน หนังสือแนวทางปฏิบัติ ว452.
กระบวนการตาม ว452 ที่ถูกต้อง
ว452 ระบุให้ดำเนินการดังนี้:
• หลังจาก ผู้ชนะการประกวดราคา ได้รับการคัดเลือก แต่ ก่อนลงนามในสัญญา หน่วยงานของรัฐต้องร่วมกับผู้ชนะการประกวดราคา จัดทำ ใบแจ้งปริมาณงานและราคา (BOQ) ใหม่
• BOQ นี้ต้องปรับราคาทุกรายการโดยคิดจาก สัดส่วนราคาที่ผู้ชนะการประกวดราคาเสนอเทียบกับราคากลาง
• สำคัญ: ในขั้นตอนเสนอราคา ว452 กำหนดให้ผู้เสนอราคาไม่ต้องยื่นใบแจ้งปริมาณงานและราคาของตนเอง เพื่อป้องกันการตั้งราคาที่ไม่เหมาะสมหรือเอาเปรียบ.
วิธีการคำนวณตาม ว452
สมมติ:
• ราคากลางรวมทั้งโครงการ = 5,000,000 บาท
• ราคาที่ผู้ชนะการประกวดราคาเสนอ = 4,500,000 บาท
สัดส่วนราคาที่ผู้รับจ้างเสนอคิดเป็น
4,500,000 ÷ 5,000,000 = 0.90 หรือ 90% ของราคากลาง
ดังนั้น:
• ราคากลางต่อหน่วย = 300 บาท/ลบ.ม.
• ราคาที่ปรับลดตามสัดส่วน = 300 × 0.90 = 270 บาท/ลบ.ม.
สาเหตุของปัญหานี้
ปัญหานี้เกิดจากการละเลยของฝ่ายพัสดุและหัวหน้าหน่วยงานของรัฐ
• หากดำเนินการตาม หนังสือแนวทางปฏิบัติ ว452 ตั้งแต่ต้น ปัญหาการเลือกใช้ราคาที่ไม่เป็นธรรมจะไม่เกิดขึ้น.
• อย่างไรก็ตาม คณะกรรมการตรวจรับพัสดุในงานจ้างก่อสร้างสามารถเข้ามาแก้ไขปัญหาได้ตามบทบาท.
บทบาทของคณะกรรมการตรวจรับพัสดุในงานจ้างก่อสร้าง
แม้ว่าปัญหานี้ไม่ได้เกิดจากคณะกรรมการตรวจรับโดยตรง แต่เมื่อพบปัญหา ควรดำเนินการดังนี้:
จัดประชุมเพื่อหารือและมีมติเสนอให้หัวหน้าหน่วยงานของรัฐดำเนินการตาม ว452
เสนอให้ดำเนินการแก้ไขสัญญา โดยจัดทำใบแจ้งปริมาณงานและราคาตาม ว452 ขึ้นมาใหม่
แนบ BOQ ที่ปรับลดอย่างถูกต้องไปแทนของเดิมในสัญญา
หมายเหตุ: คณะกรรมการตรวจรับไม่มีอำนาจแก้ไขสัญญาเอง การดำเนินการใด ๆ ต้องเสนอให้หัวหน้าหน่วยงานของรัฐในฐานะผู้ว่าจ้างเป็นผู้สั่งการ.
สาระสำคัญของ ว452
ว452 เป็นหนังสือแนวทางปฏิบัติที่ออกโดยคณะกรรมการวินิจฉัยปัญหาการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ เพื่อกำหนดกรอบการดำเนินการที่โปร่งใสและเป็นธรรม:
• ผู้เสนอราคาไม่ต้องยื่น BOQ ในขั้นตอนเสนอราคา: เพื่อป้องกันการตั้งราคาที่ไม่เหมาะสม
• ความเป็นธรรมในการปรับราคา: BOQ ที่ใช้งานต้องปรับราคาทุกรายการตาม สัดส่วนของราคาที่ผู้ชนะการประกวดราคาเสนอเทียบกับราคากลาง เพื่อให้เกิดความยุติธรรมต่อทั้งผู้ว่าจ้างและผู้ชนะการประกวดราคา
• ป้องกันความเสียหายต่อรัฐ: ลดโอกาสที่ผู้ชนะการประกวดราคาจะเสนอราคาที่ไม่สอดคล้องกับความเป็นจริง.
ข้อสรุปสุดท้าย
การปรับลดค่างานต้องใช้ ราคากลางที่ปรับลดตามสัดส่วนของราคาที่ผู้ชนะการประกวดราคาเสนอ เป็นเกณฑ์
ห้ามใช้ราคาที่ผู้ชนะการประกวดราคาเสนอในบางรายการโดยตรงมาเป็นเกณฑ์เด็ดขาด
คณะกรรมการตรวจรับพัสดุในงานจ้างก่อสร้าง มีหน้าที่เพียงเสนอแนวทางแก้ไขให้หัวหน้าหน่วยงานดำเนินการตามแนวทางใน ว452 อย่างถูกต้อง
การปฏิบัติตาม ว452 อย่างครบถ้วน จะช่วยป้องกันปัญหาและรักษาความเป็นธรรมทั้งต่อรัฐและผู้ชนะการประกวดราคา.
~~~~~~~~~~
แชร์ได้ , save ไว้ศึกษาส่วนตัวได้ , ห้ามนำไปโพสซ้ำหรือใช้งานที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
~~~~~~~~~~
อบรมกับโยธาไทย
1. อบรมราคากลางและค่า K
https://training.yotathai.com/con-k
2. อบรมการจัดทำราคากลาง +ว452 +ว124
https://training.yotathai.com/w452
3. อบรมหลักการควบคุมงาน บริหารสัญญา
https://training.yotathai.com/work
4. อบรมกฎหมายปกครองกับงานจ้างก่อสร้าง หลักการควบคุมงาน บริหารสัญญา และตรวจรับ
https://training.yotathai.com/law-work
5. อบรม AI กับงานก่อสร้างและบริหารงานก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/ai
6. อบรมราคากลางงานก่อสร้างและสัญญาจ้างก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/contract
7. อบรม SketchUp BIM + LayOut
https://training.yotathai.com/sketchup
..........
อบรมออนไลน์
https://yotathai.link/online-training อบรมออนไลน์
..........
https://yotathai.link/lecturer เชิญวิทยากรบรรยาย
https://yotathai.link/office ติดต่อทีมงานโยธาไทย (Line@)
https://yotathai.link/training สมัครอบรมกับโธาไทย
https://yotathai.link/chat กลุ่มสนทนาใน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/news รับข่าวสารผ่าน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/club กลุ่มปรึกษาปัญหาใน FB(ฟรี)
https://yotathai.link/fb-gp กลุ่มปรึกษาปัญหาจัดจ้างก่อสร้าง ใน FB (ฟรี)
https://yotathai.link/shop ร้านค้าโยธาไทย
https://yotathai.link/premix ยางมะตอยโยธาพรีมิกซ์
https://yotathai.link/alum สารส้ม-คลอรีน
https://yotathai.link/program โปรแกรมคอมพิวเตอร์
https://yotathai.link/program-k โปรแกรมค่า k
https://yotathai.link/program-factorf โปรแกรม Factor F
https://yotathai.link/program-unitcost โปรแกรมคำนวณวัสดุมวลรวม
https://yotathai.link/program-sketchup โปรแกรม SketchUp
https://roadprice.yotathai.com โปรแกรม ROAD PRICE ประมาณราคางานทาง
https://yotathai.link/rebars เขียนเหล็กเสริมใน SketchUp
https://yotathai.link/k-cal รับคำนวณค่า K
คำตอบ
ห้ามใช้ราคาที่ผู้รับจ้างเสนอโดยตรงมาเป็นเกณฑ์เด็ดขาด
การใช้ราคาที่ผู้รับจ้างเสนอ เช่น 150 บาท/ลบ.ม. เป็นเกณฑ์ในการปรับลดค่างาน ไม่ถูกต้อง และจะทำให้เกิดความเสียหายแก่ราชการ
ราคาที่ใช้ปรับลดต้องมาจาก สัดส่วนของราคาที่ผู้รับจ้างเสนอเมื่อเทียบกับราคากลางรวมทั้งโครงการ ตามแนวทางที่ระบุไว้ใน หนังสือแนวทางปฏิบัติ ว452.
กระบวนการตาม ว452 ที่ถูกต้อง
ว452 ระบุให้ดำเนินการดังนี้:
• หลังจาก ผู้ชนะการประกวดราคา ได้รับการคัดเลือก แต่ ก่อนลงนามในสัญญา หน่วยงานของรัฐต้องร่วมกับผู้ชนะการประกวดราคา จัดทำ ใบแจ้งปริมาณงานและราคา (BOQ) ใหม่
• BOQ นี้ต้องปรับราคาทุกรายการโดยคิดจาก สัดส่วนราคาที่ผู้ชนะการประกวดราคาเสนอเทียบกับราคากลาง
• สำคัญ: ในขั้นตอนเสนอราคา ว452 กำหนดให้ผู้เสนอราคาไม่ต้องยื่นใบแจ้งปริมาณงานและราคาของตนเอง เพื่อป้องกันการตั้งราคาที่ไม่เหมาะสมหรือเอาเปรียบ.
วิธีการคำนวณตาม ว452
สมมติ:
• ราคากลางรวมทั้งโครงการ = 5,000,000 บาท
• ราคาที่ผู้ชนะการประกวดราคาเสนอ = 4,500,000 บาท
สัดส่วนราคาที่ผู้รับจ้างเสนอคิดเป็น
4,500,000 ÷ 5,000,000 = 0.90 หรือ 90% ของราคากลาง
ดังนั้น:
• ราคากลางต่อหน่วย = 300 บาท/ลบ.ม.
• ราคาที่ปรับลดตามสัดส่วน = 300 × 0.90 = 270 บาท/ลบ.ม.
สาเหตุของปัญหานี้
ปัญหานี้เกิดจากการละเลยของฝ่ายพัสดุและหัวหน้าหน่วยงานของรัฐ
• หากดำเนินการตาม หนังสือแนวทางปฏิบัติ ว452 ตั้งแต่ต้น ปัญหาการเลือกใช้ราคาที่ไม่เป็นธรรมจะไม่เกิดขึ้น.
• อย่างไรก็ตาม คณะกรรมการตรวจรับพัสดุในงานจ้างก่อสร้างสามารถเข้ามาแก้ไขปัญหาได้ตามบทบาท.
บทบาทของคณะกรรมการตรวจรับพัสดุในงานจ้างก่อสร้าง
แม้ว่าปัญหานี้ไม่ได้เกิดจากคณะกรรมการตรวจรับโดยตรง แต่เมื่อพบปัญหา ควรดำเนินการดังนี้:
จัดประชุมเพื่อหารือและมีมติเสนอให้หัวหน้าหน่วยงานของรัฐดำเนินการตาม ว452
เสนอให้ดำเนินการแก้ไขสัญญา โดยจัดทำใบแจ้งปริมาณงานและราคาตาม ว452 ขึ้นมาใหม่
แนบ BOQ ที่ปรับลดอย่างถูกต้องไปแทนของเดิมในสัญญา
หมายเหตุ: คณะกรรมการตรวจรับไม่มีอำนาจแก้ไขสัญญาเอง การดำเนินการใด ๆ ต้องเสนอให้หัวหน้าหน่วยงานของรัฐในฐานะผู้ว่าจ้างเป็นผู้สั่งการ.
สาระสำคัญของ ว452
ว452 เป็นหนังสือแนวทางปฏิบัติที่ออกโดยคณะกรรมการวินิจฉัยปัญหาการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ เพื่อกำหนดกรอบการดำเนินการที่โปร่งใสและเป็นธรรม:
• ผู้เสนอราคาไม่ต้องยื่น BOQ ในขั้นตอนเสนอราคา: เพื่อป้องกันการตั้งราคาที่ไม่เหมาะสม
• ความเป็นธรรมในการปรับราคา: BOQ ที่ใช้งานต้องปรับราคาทุกรายการตาม สัดส่วนของราคาที่ผู้ชนะการประกวดราคาเสนอเทียบกับราคากลาง เพื่อให้เกิดความยุติธรรมต่อทั้งผู้ว่าจ้างและผู้ชนะการประกวดราคา
• ป้องกันความเสียหายต่อรัฐ: ลดโอกาสที่ผู้ชนะการประกวดราคาจะเสนอราคาที่ไม่สอดคล้องกับความเป็นจริง.
ข้อสรุปสุดท้าย
การปรับลดค่างานต้องใช้ ราคากลางที่ปรับลดตามสัดส่วนของราคาที่ผู้ชนะการประกวดราคาเสนอ เป็นเกณฑ์
ห้ามใช้ราคาที่ผู้ชนะการประกวดราคาเสนอในบางรายการโดยตรงมาเป็นเกณฑ์เด็ดขาด
คณะกรรมการตรวจรับพัสดุในงานจ้างก่อสร้าง มีหน้าที่เพียงเสนอแนวทางแก้ไขให้หัวหน้าหน่วยงานดำเนินการตามแนวทางใน ว452 อย่างถูกต้อง
การปฏิบัติตาม ว452 อย่างครบถ้วน จะช่วยป้องกันปัญหาและรักษาความเป็นธรรมทั้งต่อรัฐและผู้ชนะการประกวดราคา.
~~~~~~~~~~
แชร์ได้ , save ไว้ศึกษาส่วนตัวได้ , ห้ามนำไปโพสซ้ำหรือใช้งานที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
~~~~~~~~~~
อบรมกับโยธาไทย
1. อบรมราคากลางและค่า K
https://training.yotathai.com/con-k
2. อบรมการจัดทำราคากลาง +ว452 +ว124
https://training.yotathai.com/w452
3. อบรมหลักการควบคุมงาน บริหารสัญญา
https://training.yotathai.com/work
4. อบรมกฎหมายปกครองกับงานจ้างก่อสร้าง หลักการควบคุมงาน บริหารสัญญา และตรวจรับ
https://training.yotathai.com/law-work
5. อบรม AI กับงานก่อสร้างและบริหารงานก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/ai
6. อบรมราคากลางงานก่อสร้างและสัญญาจ้างก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/contract
7. อบรม SketchUp BIM + LayOut
https://training.yotathai.com/sketchup
..........
อบรมออนไลน์
https://yotathai.link/online-training อบรมออนไลน์
..........
https://yotathai.link/lecturer เชิญวิทยากรบรรยาย
https://yotathai.link/office ติดต่อทีมงานโยธาไทย (Line@)
https://yotathai.link/training สมัครอบรมกับโธาไทย
https://yotathai.link/chat กลุ่มสนทนาใน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/news รับข่าวสารผ่าน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/club กลุ่มปรึกษาปัญหาใน FB(ฟรี)
https://yotathai.link/fb-gp กลุ่มปรึกษาปัญหาจัดจ้างก่อสร้าง ใน FB (ฟรี)
https://yotathai.link/shop ร้านค้าโยธาไทย
https://yotathai.link/premix ยางมะตอยโยธาพรีมิกซ์
https://yotathai.link/alum สารส้ม-คลอรีน
https://yotathai.link/program โปรแกรมคอมพิวเตอร์
https://yotathai.link/program-k โปรแกรมค่า k
https://yotathai.link/program-factorf โปรแกรม Factor F
https://yotathai.link/program-unitcost โปรแกรมคำนวณวัสดุมวลรวม
https://yotathai.link/program-sketchup โปรแกรม SketchUp
https://roadprice.yotathai.com โปรแกรม ROAD PRICE ประมาณราคางานทาง
https://yotathai.link/rebars เขียนเหล็กเสริมใน SketchUp
https://yotathai.link/k-cal รับคำนวณค่า K







