คลังความรู้โยธาไทย 16/6/2025
อย่าหลงเชื่อแค่ “ผลทดสอบคอนกรีต” เพราะงานก่อสร้างที่ดี ต้องควบคุม “ทุกขั้นตอน”
อย่าหลงเชื่อแค่ “ผลทดสอบคอนกรีต” เพราะงานก่อสร้างที่ดี ต้องควบคุม “ทุกขั้นตอน” จึงจะได้งานก่อสร้างที่มีคุณภาพ
อย่าหลงเชื่อแค่ “ผลทดสอบคอนกรีต” เพราะงานก่อสร้างที่ดี ต้องควบคุม “ทุกขั้นตอน” จึงจะได้งานก่อสร้างที่มีคุณภาพ
ในงานก่อสร้างของรัฐ ไม่ว่าจะเป็นถนนคอนกรีตเสริมเหล็ก ทางเท้า หรือโครงสร้างใด ๆ ก็ตาม หนึ่งในความเข้าใจผิดที่ “อันตราย” และ “แพร่หลาย” ที่สุดคือ…
❝เมื่อผลทดสอบคอนกรีตผ่าน ก็แสดงว่างานมีคุณภาพ❞
ฟังดูเหมือนถูก… แต่ ผิดอย่างร้ายแรง
เพราะ “ผลทดสอบ” ที่ผ่าน อาจเป็นแค่ “ฉากหน้า” ของกระบวนการที่มีปัญหา หรือเลวร้ายกว่านั้นคือ ใช้คอนกรีตคนละชุดกับที่เทจริง!
⸻
ความจริงที่ควรรู้: “ผลทดสอบผ่าน” ≠ “งานก่อสร้างได้มาตรฐาน”
การควบคุมคุณภาพคอนกรีตต้องดู ทั้งกระบวนการ ไม่ใช่แค่ผลทดสอบกำลังอัดเท่านั้น เช่น
การจี้คอนกรีตให้แน่น ขณะเทคอนกรีต
การบ่มคอนกรีตให้เพียงพอ ให้คอนกรีตมีการพัฒนากำลัง
การป้องกันฝนในช่วงคอนกรีตยังไม่แข็งตัว
การใช้ส่วนผสมตามแบบที่ระบุในเอกสารแนบท้ายสัญญา
เพราะแม้ “ลูกปูน” ที่เก็บไปทดสอบจะผ่าน 325 ksc
แต่งานจริงอาจ “พัง” ได้ หากไม่ได้ควบคุมขั้นตอนเหล่านี้
⸻
ตัวอย่างปัญหา…ที่มักเกิดขึ้นหน้างาน
• คอนกรีตยังไม่แข็งตัว ฝนตก: ผิวหน้าถูกชะล้างจน “หลุดล่อน” เห็นหินชัดเจน แม้ผลทดสอบจะผ่าน แต่ ผิวหน้าคอนกรีตหลุดล่อนไม่เหมาะสมต่อการใช้งาน
• ไม่มีการบ่มคอนกรีต: แห้งเร็ว แตก ร้าว การพัฒนากำลังของคอนกรีตไม่เป็นไปตามที่วิศวกรผู้ออกแบบต้องการ
• จี้คอนกรีตไม่ดี: ทำให้เกิดโพรงอากาศ งานเปราะแตก
• เจตนาไม่สุจริต: เทคอนกรีตส่วนผสมต่ำคุณภาพ แต่ส่งลูกปูนอีกชุดไปทดสอบ
⸻
หน้าที่ของผู้ควบคุมงานและคณะกรรมการตรวจรับ
การควบคุมงานและตรวจรับ ไม่ใช่แค่รอดูผลทดสอบผ่านแล้วจบ
แต่ต้องพิจารณาตาม “ข้อเท็จจริงหน้างาน” และ “หลักวิชาช่างที่ดี” เช่น
• หากเห็นว่าคอนกรีตหลุดล่อน หรือมีข้อบกพร่องชัดเจน แม้ผลทดสอบจะผ่าน ก็ ต้องไม่ตรวจรับ
• หากพบว่างานไม่เป็นไปตามแบบหรือเอกสารแนบท้ายสัญญา เช่น ส่วนผสมไม่ตรง ต้อง สั่งให้แก้ไข
• หากผู้รับจ้างไม่ยอมแก้ไข ให้ใช้สิทธิบอกเลิกสัญญาตาม สัญญาข้อ 7 และดำเนินการต่อโดยใช้สิทธิ ตามข้อ 18 หาผู้รับจ้างรายใหม่ มาทำงานของลูกจ้างรายเดือนต่อให้เสร็จ
⸻
แนวทางเมื่อพบว่างานไม่มีคุณภาพ
หากพิสูจน์ได้ว่างานไม่มีคุณภาพ ไม่ว่าด้วยเหตุใด
(เช่น คอนกรีตหลุดล่อนจากฝน หรือจากความบกพร่องของผู้รับจ้าง)
เจอตอนก่อสร้างผู้ควบคุมงานต้องสั่งให้แก้ไขทันที
เจอในขั้นตอนตรวจรับ คณะกรรมการตรวจรับต้อง “ไม่ตรวจรับ” แล้วเสนอหัวหน้าหน่วยงานของรัฐให้พิจารณา
คณะกรรมการไม่ตรวจรับ ผู้ว่าจ้างต้อง ออกคำสั่งให้แก้ไขงาน หากไม่ดำเนินการ ให้ใช้สิทธิเลิกสัญญา ตามสัญญา ข้อ 7 และมาตรา 103
เสนอชื่อผู้รับจ้างเป็น ผู้งาน ตาม มาตรา 109 แห่ง พ.ร.บ.จัดซื้อจัดจ้างฯ
จะเลือกให้หน่วยงานแก้ไขเอง หรือจ้างรายใหม่มาทุบสร้างใหม่ก็ได้ ตาม ข้อ 18 ของสัญญา
⸻
การควบคุมของฝ่ายรัฐต้อง “เข้มแข็งจริง ไม่ใช่แค่บนกระดาษ”
• ผู้ควบคุมงาน ต้องออกตรวจหน้างานทุกวัน ตามหน้าที่ ไม่ใช่แค่รอเทคอนกรีต
• คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ ต้องประชุมติดตามความก้าวหน้าทุกสัปดาห์ และออกตรวจงานร่วมกันตามความเหมาะสม
• ต้องใช้ความเห็นทางวิศวกรรม ประเมินจากของจริง ไม่ใช่แค่ผลเอกสาร
⸻
งานถนนคอนกรีตเสริมเหล็ก = ผู้รับจ้างต้องมี “วิศวกรควบคุมงาน” ตามกฎหมาย
• งานก่อสร้างถนนคอนกรีตเสริมเหล็กที่เป็น ถนนสาธารณะ
ผู้รับจ้างต้องมีผู้ควบคุมงานตั้งแต่ระดับ ภาคีวิศวกรสาขาวิศวกรรมโยธาขึ้นไป
• หากผู้รับจ้าง ไม่มีวิศวกรควบคุมงาน หน่วยงานของรัฐ ต้องบังคับใช้กฎหมาย และหากยังฝ่าฝืน ต้องเสนอ เลิกสัญญา เพราะถือว่า “ผิดสัญญา”
• หน่วยงานของรัฐควรระบุไว้ชัดเจนในแบบรูปรายการว่า
“ผู้รับจ้างต้องมีผู้ควบคุมงานที่เป็นวิศวกรตามกฎหมาย”
• แต่ แม้ไม่มีการระบุไว้ในแบบก็ตาม กฎหมายวิชาชีพวิศวกรรมก็ยังคง “บังคับใช้โดยตรง”
ผู้รับจ้างไม่มีสิทธิอ้างว่าไม่รู้หรือไม่ต้องปฏิบัติ
⸻
สรุป: ตรวจ “ลูกปูน” ต้องตรวจ “หน้างาน” ด้วย
งานก่อสร้างของรัฐไม่ควรพังเพราะ “เชื่อผลทดสอบมากกว่าสายตา”
คุณภาพของงานก่อสร้างไม่ได้วัดที่ผลทดสอบเท่านั้น
แต่ต้องวัดจาก ความจริงในสนาม และ การควบคุมทุกขั้นตอน
เพราะงบประมาณแผ่นดินไม่ใช่ของเล่น
และความปลอดภัยของประชาชนไม่ใช่แค่ “ตัวเลขบนกระดาษ”
~~~~~~~~~~
แชร์ได้ , save ไว้ศึกษาส่วนตัวได้ , ห้ามนำไปโพสซ้ำหรือใช้งานที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
~~~~~~~~~~
สนใจอบรมกับ Yotathai
เลือกเรียนในหัวข้อที่ใช่สำหรับสายงานช่างและงานภาครัฐ
ราคากลางงานก่อสร้าง + ค่า K
https://training.yotathai.com/con-k
ราคากลาง + การใช้ AI ช่วยจัดทำราคากลาง
https://training.yotathai.com/con-ai
ราคากลาง + สัญญาจ้างก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/contract
กฎหมายปกครอง + งานจ้างก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/law-work
การจัดจ้างก่อสร้าง + การบริหารสัญญา + การตรวจรับ
https://training.yotathai.com/govbuild
SketchUp BIM + LayOut
https://training.yotathai.com/sketchup
..........
อบรมออนไลน์
https://yotathai.link/online-training อบรมออนไลน์
..........
https://yotathai.link/lecturer เชิญวิทยากรบรรยาย
https://yotathai.link/office ติดต่อทีมงานโยธาไทย (Line@)
https://yotathai.link/training สมัครอบรมกับโธาไทย
https://yotathai.link/chat กลุ่มสนทนาใน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/news รับข่าวสารผ่าน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/club กลุ่มปรึกษาปัญหาใน FB(ฟรี)
https://yotathai.link/fb-gp กลุ่มปรึกษาปัญหาจัดจ้างก่อสร้าง ใน FB (ฟรี)
https://yotathai.link/shop ร้านค้าโยธาไทย
https://yotathai.link/premix ยางมะตอยโยธาพรีมิกซ์
https://yotathai.link/alum สารส้ม-คลอรีน
https://yotathai.link/program โปรแกรมคอมพิวเตอร์
https://yotathai.link/program-k โปรแกรมค่า k
https://yotathai.link/program-factorf โปรแกรม Factor F
https://yotathai.link/program-unitcost โปรแกรมคำนวณวัสดุมวลรวม
https://yotathai.link/program-sketchup โปรแกรม SketchUp
https://roadprice.yotathai.com โปรแกรม ROAD PRICE ประมาณราคางานทาง
https://yotathai.link/rebars เขียนเหล็กเสริมใน SketchUp
https://yotathai.link/k-cal รับคำนวณค่า K
ในงานก่อสร้างของรัฐ ไม่ว่าจะเป็นถนนคอนกรีตเสริมเหล็ก ทางเท้า หรือโครงสร้างใด ๆ ก็ตาม หนึ่งในความเข้าใจผิดที่ “อันตราย” และ “แพร่หลาย” ที่สุดคือ…
❝เมื่อผลทดสอบคอนกรีตผ่าน ก็แสดงว่างานมีคุณภาพ❞
ฟังดูเหมือนถูก… แต่ ผิดอย่างร้ายแรง
เพราะ “ผลทดสอบ” ที่ผ่าน อาจเป็นแค่ “ฉากหน้า” ของกระบวนการที่มีปัญหา หรือเลวร้ายกว่านั้นคือ ใช้คอนกรีตคนละชุดกับที่เทจริง!
⸻
ความจริงที่ควรรู้: “ผลทดสอบผ่าน” ≠ “งานก่อสร้างได้มาตรฐาน”
การควบคุมคุณภาพคอนกรีตต้องดู ทั้งกระบวนการ ไม่ใช่แค่ผลทดสอบกำลังอัดเท่านั้น เช่น
การจี้คอนกรีตให้แน่น ขณะเทคอนกรีต
การบ่มคอนกรีตให้เพียงพอ ให้คอนกรีตมีการพัฒนากำลัง
การป้องกันฝนในช่วงคอนกรีตยังไม่แข็งตัว
การใช้ส่วนผสมตามแบบที่ระบุในเอกสารแนบท้ายสัญญา
เพราะแม้ “ลูกปูน” ที่เก็บไปทดสอบจะผ่าน 325 ksc
แต่งานจริงอาจ “พัง” ได้ หากไม่ได้ควบคุมขั้นตอนเหล่านี้
⸻
ตัวอย่างปัญหา…ที่มักเกิดขึ้นหน้างาน
• คอนกรีตยังไม่แข็งตัว ฝนตก: ผิวหน้าถูกชะล้างจน “หลุดล่อน” เห็นหินชัดเจน แม้ผลทดสอบจะผ่าน แต่ ผิวหน้าคอนกรีตหลุดล่อนไม่เหมาะสมต่อการใช้งาน
• ไม่มีการบ่มคอนกรีต: แห้งเร็ว แตก ร้าว การพัฒนากำลังของคอนกรีตไม่เป็นไปตามที่วิศวกรผู้ออกแบบต้องการ
• จี้คอนกรีตไม่ดี: ทำให้เกิดโพรงอากาศ งานเปราะแตก
• เจตนาไม่สุจริต: เทคอนกรีตส่วนผสมต่ำคุณภาพ แต่ส่งลูกปูนอีกชุดไปทดสอบ
⸻
หน้าที่ของผู้ควบคุมงานและคณะกรรมการตรวจรับ
การควบคุมงานและตรวจรับ ไม่ใช่แค่รอดูผลทดสอบผ่านแล้วจบ
แต่ต้องพิจารณาตาม “ข้อเท็จจริงหน้างาน” และ “หลักวิชาช่างที่ดี” เช่น
• หากเห็นว่าคอนกรีตหลุดล่อน หรือมีข้อบกพร่องชัดเจน แม้ผลทดสอบจะผ่าน ก็ ต้องไม่ตรวจรับ
• หากพบว่างานไม่เป็นไปตามแบบหรือเอกสารแนบท้ายสัญญา เช่น ส่วนผสมไม่ตรง ต้อง สั่งให้แก้ไข
• หากผู้รับจ้างไม่ยอมแก้ไข ให้ใช้สิทธิบอกเลิกสัญญาตาม สัญญาข้อ 7 และดำเนินการต่อโดยใช้สิทธิ ตามข้อ 18 หาผู้รับจ้างรายใหม่ มาทำงานของลูกจ้างรายเดือนต่อให้เสร็จ
⸻
แนวทางเมื่อพบว่างานไม่มีคุณภาพ
หากพิสูจน์ได้ว่างานไม่มีคุณภาพ ไม่ว่าด้วยเหตุใด
(เช่น คอนกรีตหลุดล่อนจากฝน หรือจากความบกพร่องของผู้รับจ้าง)
เจอตอนก่อสร้างผู้ควบคุมงานต้องสั่งให้แก้ไขทันที
เจอในขั้นตอนตรวจรับ คณะกรรมการตรวจรับต้อง “ไม่ตรวจรับ” แล้วเสนอหัวหน้าหน่วยงานของรัฐให้พิจารณา
คณะกรรมการไม่ตรวจรับ ผู้ว่าจ้างต้อง ออกคำสั่งให้แก้ไขงาน หากไม่ดำเนินการ ให้ใช้สิทธิเลิกสัญญา ตามสัญญา ข้อ 7 และมาตรา 103
เสนอชื่อผู้รับจ้างเป็น ผู้งาน ตาม มาตรา 109 แห่ง พ.ร.บ.จัดซื้อจัดจ้างฯ
จะเลือกให้หน่วยงานแก้ไขเอง หรือจ้างรายใหม่มาทุบสร้างใหม่ก็ได้ ตาม ข้อ 18 ของสัญญา
⸻
การควบคุมของฝ่ายรัฐต้อง “เข้มแข็งจริง ไม่ใช่แค่บนกระดาษ”
• ผู้ควบคุมงาน ต้องออกตรวจหน้างานทุกวัน ตามหน้าที่ ไม่ใช่แค่รอเทคอนกรีต
• คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ ต้องประชุมติดตามความก้าวหน้าทุกสัปดาห์ และออกตรวจงานร่วมกันตามความเหมาะสม
• ต้องใช้ความเห็นทางวิศวกรรม ประเมินจากของจริง ไม่ใช่แค่ผลเอกสาร
⸻
งานถนนคอนกรีตเสริมเหล็ก = ผู้รับจ้างต้องมี “วิศวกรควบคุมงาน” ตามกฎหมาย
• งานก่อสร้างถนนคอนกรีตเสริมเหล็กที่เป็น ถนนสาธารณะ
ผู้รับจ้างต้องมีผู้ควบคุมงานตั้งแต่ระดับ ภาคีวิศวกรสาขาวิศวกรรมโยธาขึ้นไป
• หากผู้รับจ้าง ไม่มีวิศวกรควบคุมงาน หน่วยงานของรัฐ ต้องบังคับใช้กฎหมาย และหากยังฝ่าฝืน ต้องเสนอ เลิกสัญญา เพราะถือว่า “ผิดสัญญา”
• หน่วยงานของรัฐควรระบุไว้ชัดเจนในแบบรูปรายการว่า
“ผู้รับจ้างต้องมีผู้ควบคุมงานที่เป็นวิศวกรตามกฎหมาย”
• แต่ แม้ไม่มีการระบุไว้ในแบบก็ตาม กฎหมายวิชาชีพวิศวกรรมก็ยังคง “บังคับใช้โดยตรง”
ผู้รับจ้างไม่มีสิทธิอ้างว่าไม่รู้หรือไม่ต้องปฏิบัติ
⸻
สรุป: ตรวจ “ลูกปูน” ต้องตรวจ “หน้างาน” ด้วย
งานก่อสร้างของรัฐไม่ควรพังเพราะ “เชื่อผลทดสอบมากกว่าสายตา”
คุณภาพของงานก่อสร้างไม่ได้วัดที่ผลทดสอบเท่านั้น
แต่ต้องวัดจาก ความจริงในสนาม และ การควบคุมทุกขั้นตอน
เพราะงบประมาณแผ่นดินไม่ใช่ของเล่น
และความปลอดภัยของประชาชนไม่ใช่แค่ “ตัวเลขบนกระดาษ”
~~~~~~~~~~
แชร์ได้ , save ไว้ศึกษาส่วนตัวได้ , ห้ามนำไปโพสซ้ำหรือใช้งานที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
~~~~~~~~~~
สนใจอบรมกับ Yotathai
เลือกเรียนในหัวข้อที่ใช่สำหรับสายงานช่างและงานภาครัฐ
ราคากลางงานก่อสร้าง + ค่า K
https://training.yotathai.com/con-k
ราคากลาง + การใช้ AI ช่วยจัดทำราคากลาง
https://training.yotathai.com/con-ai
ราคากลาง + สัญญาจ้างก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/contract
กฎหมายปกครอง + งานจ้างก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/law-work
การจัดจ้างก่อสร้าง + การบริหารสัญญา + การตรวจรับ
https://training.yotathai.com/govbuild
SketchUp BIM + LayOut
https://training.yotathai.com/sketchup
..........
อบรมออนไลน์
https://yotathai.link/online-training อบรมออนไลน์
..........
https://yotathai.link/lecturer เชิญวิทยากรบรรยาย
https://yotathai.link/office ติดต่อทีมงานโยธาไทย (Line@)
https://yotathai.link/training สมัครอบรมกับโธาไทย
https://yotathai.link/chat กลุ่มสนทนาใน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/news รับข่าวสารผ่าน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/club กลุ่มปรึกษาปัญหาใน FB(ฟรี)
https://yotathai.link/fb-gp กลุ่มปรึกษาปัญหาจัดจ้างก่อสร้าง ใน FB (ฟรี)
https://yotathai.link/shop ร้านค้าโยธาไทย
https://yotathai.link/premix ยางมะตอยโยธาพรีมิกซ์
https://yotathai.link/alum สารส้ม-คลอรีน
https://yotathai.link/program โปรแกรมคอมพิวเตอร์
https://yotathai.link/program-k โปรแกรมค่า k
https://yotathai.link/program-factorf โปรแกรม Factor F
https://yotathai.link/program-unitcost โปรแกรมคำนวณวัสดุมวลรวม
https://yotathai.link/program-sketchup โปรแกรม SketchUp
https://roadprice.yotathai.com โปรแกรม ROAD PRICE ประมาณราคางานทาง
https://yotathai.link/rebars เขียนเหล็กเสริมใน SketchUp
https://yotathai.link/k-cal รับคำนวณค่า K
