ไขข้อข้องใจงานดิน! สรุปแล้วต้องคิดปริมาณ “คิวหลวม” หรือ “คิวแน่น”?

ไขข้อข้องใจงานดิน!
สรุปแล้วต้องคิดปริมาณ “คิวหลวม” หรือ “คิวแน่น”?
เช็กให้ชัวร์ก่อนคิดราคางานทาง!
เคยสับสนไหมครับ?
ขุดดินมาเต็มคันรถ
แต่พอเอาไปถมแล้วบดอัดจริง ปริมาณดินกลับ “หายไป”
แล้วเวลาจัดทำ บัญชีปริมาณงาน (BOQ) เพื่อเบิกจ่ายเงิน
สรุปแล้ว…
ต้องใช้ปริมาณดินในสภาพไหนกันแน่?
วันนี้ โยธาไทย สรุปให้จบในภาพเดียว
มาทำความเข้าใจให้ตรงกันตาม หลักเกณฑ์ราคากลางงานทาง ครับ
⸻
เข้าใจ “3 สถานะของดิน” ก่อน
ดินปกติ (Bank Soil)
ดินในสภาพธรรมชาติเดิม ๆ ที่ยังไม่ได้ขุด
ดินหลวม (Loose Soil)
เมื่อขุดดินขึ้นมา ดินจะฟูตัว ปริมาตรเพิ่มขึ้น
เป็นสภาพดินบนรถบรรทุก หรือดินที่เทกองไว้หน้างาน
ดินแน่น (Compacted Soil)
เมื่อนำดินหลวมมาบดอัดด้วยเครื่องจักร
ดินจะยุบตัวและแน่นตามที่แบบกำหนด
เป็นสภาพดินของคันทางที่ก่อสร้างเสร็จแล้ว
⸻
กฎเหล็กที่ห้ามพลาด
แม้ในขั้นตอนการทำงานจริง
จะมีทั้งการขุด (ดินปกติ) และการขนส่ง (ดินหลวม)
แต่สิ่งที่สำคัญที่สุดคือ
“ปริมาณงานตาม BOQ ต้องเป็นปริมาณงานดินแน่น (Compacted Volume) เท่านั้น”
⸻
ทำไม BOQ ต้องเป็น “ดินแน่น”?
ดูที่ ภาพตัดขวางถนนตามแบบก่อสร้าง จะเห็นว่า
โครงสร้างชั้นทางทุกชั้น ไม่ว่าจะเป็น
• ชั้นคันทาง (ดินถม)
• ชั้นรองพื้นทาง (ลูกรัง)
• ชั้นพื้นทาง (หินคลุก)
แบบก่อสร้าง กำหนดให้เป็นดินแน่นทั้งหมด
ดังนั้น ข้อกำหนดจึงชัดเจนว่า
“ปริมาณงานโครงสร้างชั้นทาง ต้องคำนวณเป็นปริมาตรดินแน่นตามแบบก่อสร้างเท่านั้น”
⸻
คนทำงานดินต้องเข้าใจอะไรเพิ่ม?
ผู้ควบคุมงาน
ผู้ประมาณราคา
และผู้รับจ้าง
จำเป็นต้องเข้าใจหลัก
• การขยายตัวของดิน (Swell Factor)
• การยุบตัวของดิน (Compaction Factor)
ตามตัวอย่างในภาพ
เพื่อบริหารจัดการงานให้ได้ ปริมาณดินแน่นตรงตาม BOQ
⸻
สรุปสั้น ๆ แต่สำคัญมาก
BOQ = ดินแน่น
ราคากลาง = ดินแน่น
ตรวจรับ / จ่ายเงิน = ดินแน่น
เซฟรูปนี้เก็บไว้เลยครับ
จะได้ไม่งงอีกเวลาเจองานดินบดอัดแน่น
#โยธาไทย #Yotathai
#งานดิน #บดอัดแน่น
#BOQ #ราคากลาง
#งานทาง #วิศวกรรมโยธา
#ความรู้ช่าง
~~~~~~~~~~
แชร์ได้ , save ไว้ศึกษาส่วนตัวได้ , ห้ามนำไปโพสซ้ำหรือใช้งานที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
~~~~~~~~~~
สนใจอบรมกับ Yotathai
เลือกเรียนในหัวข้อที่ใช่สำหรับสายงานช่างและงานภาครัฐ
กฎหมายปกครอง + งานจ้างก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/law-work
ราคากลาง + การใช้ AI ช่วยจัดทำราคากลาง
https://training.yotathai.com/con-ai
AI-Powered Engineer พลิกโฉมงานช่างราชการด้วยปัญญาประดิษฐ์
https://training.yotathai.com/ai-civil
AI สำหรับสายงานพัสดุ (AI-BOQ)
https://training.yotathai.com/ai-boq
ราคากลาง + สัญญาจ้างก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/contract
การจัดจ้างก่อสร้าง + การบริหารสัญญา + การตรวจรับ
https://training.yotathai.com/govbuild
ราคากลางงานก่อสร้าง + ค่า K
https://training.yotathai.com/con-k
..........
อบรมออนไลน์
https://yotathai.link/online-training อบรมออนไลน์
..........
https://yotathai.link/lecturer เชิญวิทยากรบรรยาย
https://yotathai.link/office ติดต่อทีมงานโยธาไทย (Line@)
https://yotathai.link/training สมัครอบรมกับโธาไทย
https://yotathai.link/chat กลุ่มสนทนาใน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/news รับข่าวสารผ่าน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/club กลุ่มปรึกษาปัญหาใน FB(ฟรี)
https://yotathai.link/fb-gp กลุ่มปรึกษาปัญหาจัดจ้างก่อสร้าง ใน FB (ฟรี)
https://yotathai.link/shop ร้านค้าโยธาไทย
https://yotathai.link/premix ยางมะตอยโยธาพรีมิกซ์
https://yotathai.link/alum สารส้ม-คลอรีน
https://yotathai.link/program โปรแกรมคอมพิวเตอร์
https://yotathai.link/program-k โปรแกรมค่า k
https://yotathai.link/program-factorf โปรแกรม Factor F
https://yotathai.link/program-unitcost โปรแกรมคำนวณวัสดุมวลรวม
https://yotathai.link/program-sketchup โปรแกรม SketchUp
https://roadprice.yotathai.com โปรแกรม ROAD PRICE ประมาณราคางานทาง
https://yotathai.link/rebars เขียนเหล็กเสริมใน SketchUp
https://yotathai.link/k-cal รับคำนวณค่า K