คลังความรู้โยธาไทย 27/3/2025
ซุ้มเฉลิมพระเกียรติเป็นงานก่อสร้าง ต้องปฏิบัติตามกฎหมาย ระเบียบ และสัญญา
ซุ้มเฉลิมพระเกียรติเป็นงานก่อสร้าง ต้องปฏิบัติตามกฎหมาย ระเบียบ และสัญญาอย่างครบถ้วนทุกขั้นตอน
“ซุ้มเฉลิมพระเกียรติ” เป็นสิ่งปลูกสร้างที่มีคุณค่าทางจิตใจและสังคม ใช้แสดงออกถึงความจงรักภักดีต่อสถาบันพระมหากษัตริย์ มักปรากฏตามทางหลวง หน้าที่ว่าการอำเภอ สำนักงาน อบต. หรือเทศบาล โดยมีโครงสร้างหลากหลายรูปแบบ เช่น เสาโครงเหล็ก งานคอนกรีตเสริมเหล็ก งานปูนปั้น งานตกแต่งผิว และระบบไฟฟ้า ฯลฯ
แต่สิ่งที่สำคัญอย่างยิ่งและมักถูกมองข้ามคือ…
ซุ้มเฉลิมพระเกียรติถือเป็น “งานก่อสร้าง” ตามกฎหมายและหลักเกณฑ์ราชการอย่างชัดเจน
เมื่อเป็นเช่นนั้น ทุกขั้นตอนต้องปฏิบัติตามกฎหมาย ระเบียบ และสัญญาจ้างก่อสร้างอย่างเคร่งครัด
⸻
ซุ้มเฉลิมพระเกียรติ = งานก่อสร้าง (ตามประกาศราคากลาง ฉบับที่ 5)
ตาม ข้อ 4 ของประกาศคณะกรรมการราคากลางฯ ฉบับที่ 5
งานก่อสร้าง หมายถึง… งานก่อสร้างอาคาร งานสาธารณูปโภค หรือ “สิ่งปลูกสร้างอื่นใด”
ซึ่ง “ซุ้มเฉลิมพระเกียรติ” เข้าข่ายเป็น “สิ่งปลูกสร้างอื่นใด” โดยมีลักษณะทางกายภาพที่ถาวร แข็งแรง มีฐานราก มีองค์ประกอบทางโครงสร้าง และต้องรับแรงลมตามธรรมชาติ
ข้อ 6.1 ( ของประกาศฯ ระบุชัดว่า
“งานก่อสร้างอื่นที่ไม่ใช่งานทาง สะพาน หรือชลประทาน ให้ใช้เกณฑ์กลุ่มงานก่อสร้างอาคาร”
ดังนั้น หน่วยงานต้องถือปฏิบัติในลักษณะ “งานก่อสร้างอาคาร” อย่างเคร่งครัด
⸻
ราคากลางต้องคิดตามหลักเกณฑ์ “งานก่อสร้างอาคาร”
1. วัสดุต้องแยกเป็นรายการต้นทุนอย่างถูกต้อง เช่น
• คอนกรีต = คิดเป็น ลูกบาศก์เมตร
• เหล็กเสริม = คิดเป็น กิโลกรัม
• งานสี = คิดเป็น ตารางเมตร
• หลอดไฟ = คิดเป็น ดวง หรือหน่วยที่เหมาะสม
• ค่าแรงงานและค่าดำเนินการต้องแยกต่างหาก
2. ราคาวัสดุที่ใช้ ต้องเป็น “ราคาต้นทุน” ไม่รวมค่าขนส่งหรือค่าดำเนินการใด ๆ
(ตาม ข้อ 9.9.8 ของประกาศฉบับที่ 5)
ห้ามรวมค่าขนส่งไว้ในราคาวัสดุ
3. ค่าขนส่งวัสดุสามารถคิดได้เฉพาะบางกรณีเท่านั้น
• หากใช้ราคาวัสดุจาก แหล่งผลิต หรืองานอยู่บนภูเขาหรือห่างไกล
สามารถคิดค่าขนส่งได้ แต่ต้องแยกเป็น “ค่าใช้จ่ายพิเศษ” ตาม ข้อ 9.5 และ 9.8.10
• หากใช้ราคาพาณิชย์จังหวัด (ซึ่งถือว่าเป็น “ราคาหน้างาน”) ห้ามคิดค่าขนส่งเพิ่ม
⸻
ต้องจัดทำ “แบบแปลนก่อสร้าง” หรือ “แบบรูปรายการงานก่อสร้าง”
ตาม มาตรา 60 แห่ง พ.ร.บ.จัดซื้อจัดจ้างฯ และ ข้อ 21 ของระเบียบฯ
หน่วยงานของรัฐต้องจัดทำแบบรูปรายการงานก่อสร้าง (แบบแปลนก่อสร้าง) ให้ครบถ้วนก่อนดำเนินการจัดจ้าง เพื่อใช้ประกอบการเสนอราคากลาง การควบคุมงาน และการตรวจรับงาน
แบบแปลนก่อสร้างจะเป็นส่วนหนึ่งของสัญญา ตาม “ข้อ 2 ของสัญญาจ้างก่อสร้าง”
หากซุ้มเฉลิมพระเกียรติเป็น “งานวิศวกรรมควบคุม” ต้องมีวิศวกรเป็นผู้ออกแบบตามกฎหมายวิชาชีพด้วย
⸻
ต้องระบุเรื่อง “แบบหล่อ” หรือ “แม่พิมพ์” ให้ชัดในแบบก่อสร้าง
กรณีมีการใช้ แบบหล่อสำหรับชิ้นส่วนซุ้ม เช่น เสา ลายปูนปั้น ฐาน ฯลฯ ซึ่งอาจมีมูลค่าสูง:
• แบบหล่อสามารถนำไปใช้ซ้ำได้หลายรอบ
• หากผู้รับจ้างคิดค่าแบบหล่อเต็ม 100% หน่วยงานต้องระบุในแบบแปลนก่อสร้างว่า:
แบบหล่อนี้เป็นทรัพย์สินของผู้ว่าจ้าง และต้องส่งคืนหลังเสร็จงาน
หรือกำหนดว่าจะคิดตาม “รอบการใช้งาน” ได้กี่ครั้ง (เช่น ใช้ได้ 10 รอบ คิดราคากลางเพียง 1/10 ของต้นทุน)
⸻
ต้องแต่งตั้ง “ผู้ควบคุมงาน” ทั้งฝ่ายผู้ว่าจ้าง และฝ่ายผู้รับจ้าง
ฝ่ายผู้ว่าจ้าง
แต่งตั้งตาม ข้อ 177–178 ของระเบียบฯ
• ต้องมีคุณวุฒิด้านช่าง
• ควบคุมหน้างานจริงทุกวัน
• รายงานการปฏิบัติงานและบันทึกการตรวจงานทุกสัปดาห์
• มีสิทธิ์สั่งหยุดงานหากผิดแบบหรือผิดสัญญา
ฝ่ายผู้รับจ้าง
1. ผู้ควบคุมงานตาม “ข้อ 10 ของสัญญา”
• ต้องทำงานเต็มเวลา
• ได้รับความเห็นชอบจากผู้ว่าจ้าง
• หากเปลี่ยนตัว ต้องแจ้งเป็นหนังสือและได้รับอนุมัติก่อน
2. กรณีซุ้มเข้าลักษณะงานวิศวกรรมควบคุม
ผู้รับจ้างต้องมี “วิศวกรควบคุมงาน” ที่มีใบอนุญาตตาม พ.ร.บ.วิศวกร
ซึ่งต้องควบคุมงานให้ถูกต้องตามหลักวิชาชีพ
หากบุคคลเดียวมีคุณสมบัติครบทั้งสองฐานะ สามารถทำหน้าที่ทั้งคู่ได้
⸻
ต้องแต่งตั้ง “คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ”
ตาม มาตรา 100 และข้อ 176 ของระเบียบฯ
• ตรวจงานจากหน้างานจริง
• ตรวจรับภายใน 3 วันทำการหลังผู้รับจ้างแจ้ง
• รายงานผลให้หัวหน้าหน่วยงานทราบ เพื่ออนุมัติการเบิกจ่าย
• หากผลงานไม่ครบถ้วน ให้เขียนความเห็นแย้งและรอคำสั่งผู้ว่าจ้าง
⸻
ข้อควรระวังและผลกระทบ หากไม่ปฏิบัติตาม
• ผิดสัญญา เบิกจ่ายไม่ได้
• สตง. หรือหน่วยตรวจสอบอาจตั้งข้อสังเกตย้อนหลัง
• ถ้าไม่มีวิศวกรควบคุมในงานควบคุม = ผิด พ.ร.บ.วิศวกร
• ถ้าคิดราคากลางผิด เช่น คิดวัสดุผิด แจ้งค่าแรงผิด หรือสรุปง่าย ๆ ว่า คิดราคากลางผิดจนเกิดความเสียหายแก่รัฐ
ต้องรับผิดตามพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539
⸻
บทส่งท้าย
การจัดสร้าง “ซุ้มเฉลิมพระเกียรติ” มีความหมายลึกซึ้งต่อจิตใจของประชาชน แต่ในเชิงกฎหมายและวิชาชีพ งานนี้คือ งานก่อสร้างที่ต้องดำเนินการอย่างถูกต้อง โปร่งใส และตรวจสอบได้
หากเราเทิดทูนสถาบันพระมหากษัตริย์ด้วยความจงรักภักดีแล้ว งานนี้ควรสะท้อนความจงรักภักดีด้วย “ความถูกต้องในทุกขั้นตอน” ไม่ใช่เพียงความตั้งใจที่ดี
⸻
#ซุ้มเฉลิมพระเกียรติ
#ราคากลางงานก่อสร้าง
#วิศวกรควบคุม
#แบบหล่อ
#ตรวจรับพัสดุ
#โยธาไทยเพื่อประเทศที่ดีขึ้น
~~~~~~~~~~
แชร์ได้ , save ไว้ศึกษาส่วนตัวได้ , ห้ามนำไปโพสซ้ำหรือใช้งานที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
~~~~~~~~~~
อบรมกับโยธาไทย
1. อบรมราคากลางและค่า K
https://training.yotathai.com/con-k
2. อบรมการจัดทำราคากลาง +ว452 +ว124
https://training.yotathai.com/w452
3. อบรมหลักการควบคุมงาน บริหารสัญญา
https://training.yotathai.com/work
4. อบรมกฎหมายปกครองกับงานจ้างก่อสร้าง หลักการควบคุมงาน บริหารสัญญา และตรวจรับ
https://training.yotathai.com/law-work
5. อบรม AI กับงานก่อสร้างและบริหารงานก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/ai
6. อบรมราคากลางงานก่อสร้างและสัญญาจ้างก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/contract
7. อบรม SketchUp BIM + LayOut
https://training.yotathai.com/sketchup
..........
อบรมออนไลน์
https://yotathai.link/online-training อบรมออนไลน์
..........
https://yotathai.link/lecturer เชิญวิทยากรบรรยาย
https://yotathai.link/office ติดต่อทีมงานโยธาไทย (Line@)
https://yotathai.link/training สมัครอบรมกับโธาไทย
https://yotathai.link/chat กลุ่มสนทนาใน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/news รับข่าวสารผ่าน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/club กลุ่มปรึกษาปัญหาใน FB(ฟรี)
https://yotathai.link/fb-gp กลุ่มปรึกษาปัญหาจัดจ้างก่อสร้าง ใน FB (ฟรี)
https://yotathai.link/shop ร้านค้าโยธาไทย
https://yotathai.link/premix ยางมะตอยโยธาพรีมิกซ์
https://yotathai.link/alum สารส้ม-คลอรีน
https://yotathai.link/program โปรแกรมคอมพิวเตอร์
https://yotathai.link/program-k โปรแกรมค่า k
https://yotathai.link/program-factorf โปรแกรม Factor F
https://yotathai.link/program-unitcost โปรแกรมคำนวณวัสดุมวลรวม
https://yotathai.link/program-sketchup โปรแกรม SketchUp
https://roadprice.yotathai.com โปรแกรม ROAD PRICE ประมาณราคางานทาง
https://yotathai.link/rebars เขียนเหล็กเสริมใน SketchUp
https://yotathai.link/k-cal รับคำนวณค่า K
“ซุ้มเฉลิมพระเกียรติ” เป็นสิ่งปลูกสร้างที่มีคุณค่าทางจิตใจและสังคม ใช้แสดงออกถึงความจงรักภักดีต่อสถาบันพระมหากษัตริย์ มักปรากฏตามทางหลวง หน้าที่ว่าการอำเภอ สำนักงาน อบต. หรือเทศบาล โดยมีโครงสร้างหลากหลายรูปแบบ เช่น เสาโครงเหล็ก งานคอนกรีตเสริมเหล็ก งานปูนปั้น งานตกแต่งผิว และระบบไฟฟ้า ฯลฯ
แต่สิ่งที่สำคัญอย่างยิ่งและมักถูกมองข้ามคือ…
ซุ้มเฉลิมพระเกียรติถือเป็น “งานก่อสร้าง” ตามกฎหมายและหลักเกณฑ์ราชการอย่างชัดเจน
เมื่อเป็นเช่นนั้น ทุกขั้นตอนต้องปฏิบัติตามกฎหมาย ระเบียบ และสัญญาจ้างก่อสร้างอย่างเคร่งครัด
⸻
ซุ้มเฉลิมพระเกียรติ = งานก่อสร้าง (ตามประกาศราคากลาง ฉบับที่ 5)
ตาม ข้อ 4 ของประกาศคณะกรรมการราคากลางฯ ฉบับที่ 5
งานก่อสร้าง หมายถึง… งานก่อสร้างอาคาร งานสาธารณูปโภค หรือ “สิ่งปลูกสร้างอื่นใด”
ซึ่ง “ซุ้มเฉลิมพระเกียรติ” เข้าข่ายเป็น “สิ่งปลูกสร้างอื่นใด” โดยมีลักษณะทางกายภาพที่ถาวร แข็งแรง มีฐานราก มีองค์ประกอบทางโครงสร้าง และต้องรับแรงลมตามธรรมชาติ
ข้อ 6.1 ( ของประกาศฯ ระบุชัดว่า
“งานก่อสร้างอื่นที่ไม่ใช่งานทาง สะพาน หรือชลประทาน ให้ใช้เกณฑ์กลุ่มงานก่อสร้างอาคาร”
ดังนั้น หน่วยงานต้องถือปฏิบัติในลักษณะ “งานก่อสร้างอาคาร” อย่างเคร่งครัด
⸻
ราคากลางต้องคิดตามหลักเกณฑ์ “งานก่อสร้างอาคาร”
1. วัสดุต้องแยกเป็นรายการต้นทุนอย่างถูกต้อง เช่น
• คอนกรีต = คิดเป็น ลูกบาศก์เมตร
• เหล็กเสริม = คิดเป็น กิโลกรัม
• งานสี = คิดเป็น ตารางเมตร
• หลอดไฟ = คิดเป็น ดวง หรือหน่วยที่เหมาะสม
• ค่าแรงงานและค่าดำเนินการต้องแยกต่างหาก
2. ราคาวัสดุที่ใช้ ต้องเป็น “ราคาต้นทุน” ไม่รวมค่าขนส่งหรือค่าดำเนินการใด ๆ
(ตาม ข้อ 9.9.8 ของประกาศฉบับที่ 5)
ห้ามรวมค่าขนส่งไว้ในราคาวัสดุ
3. ค่าขนส่งวัสดุสามารถคิดได้เฉพาะบางกรณีเท่านั้น
• หากใช้ราคาวัสดุจาก แหล่งผลิต หรืองานอยู่บนภูเขาหรือห่างไกล
สามารถคิดค่าขนส่งได้ แต่ต้องแยกเป็น “ค่าใช้จ่ายพิเศษ” ตาม ข้อ 9.5 และ 9.8.10
• หากใช้ราคาพาณิชย์จังหวัด (ซึ่งถือว่าเป็น “ราคาหน้างาน”) ห้ามคิดค่าขนส่งเพิ่ม
⸻
ต้องจัดทำ “แบบแปลนก่อสร้าง” หรือ “แบบรูปรายการงานก่อสร้าง”
ตาม มาตรา 60 แห่ง พ.ร.บ.จัดซื้อจัดจ้างฯ และ ข้อ 21 ของระเบียบฯ
หน่วยงานของรัฐต้องจัดทำแบบรูปรายการงานก่อสร้าง (แบบแปลนก่อสร้าง) ให้ครบถ้วนก่อนดำเนินการจัดจ้าง เพื่อใช้ประกอบการเสนอราคากลาง การควบคุมงาน และการตรวจรับงาน
แบบแปลนก่อสร้างจะเป็นส่วนหนึ่งของสัญญา ตาม “ข้อ 2 ของสัญญาจ้างก่อสร้าง”
หากซุ้มเฉลิมพระเกียรติเป็น “งานวิศวกรรมควบคุม” ต้องมีวิศวกรเป็นผู้ออกแบบตามกฎหมายวิชาชีพด้วย
⸻
ต้องระบุเรื่อง “แบบหล่อ” หรือ “แม่พิมพ์” ให้ชัดในแบบก่อสร้าง
กรณีมีการใช้ แบบหล่อสำหรับชิ้นส่วนซุ้ม เช่น เสา ลายปูนปั้น ฐาน ฯลฯ ซึ่งอาจมีมูลค่าสูง:
• แบบหล่อสามารถนำไปใช้ซ้ำได้หลายรอบ
• หากผู้รับจ้างคิดค่าแบบหล่อเต็ม 100% หน่วยงานต้องระบุในแบบแปลนก่อสร้างว่า:
แบบหล่อนี้เป็นทรัพย์สินของผู้ว่าจ้าง และต้องส่งคืนหลังเสร็จงาน
หรือกำหนดว่าจะคิดตาม “รอบการใช้งาน” ได้กี่ครั้ง (เช่น ใช้ได้ 10 รอบ คิดราคากลางเพียง 1/10 ของต้นทุน)
⸻
ต้องแต่งตั้ง “ผู้ควบคุมงาน” ทั้งฝ่ายผู้ว่าจ้าง และฝ่ายผู้รับจ้าง
ฝ่ายผู้ว่าจ้าง
แต่งตั้งตาม ข้อ 177–178 ของระเบียบฯ
• ต้องมีคุณวุฒิด้านช่าง
• ควบคุมหน้างานจริงทุกวัน
• รายงานการปฏิบัติงานและบันทึกการตรวจงานทุกสัปดาห์
• มีสิทธิ์สั่งหยุดงานหากผิดแบบหรือผิดสัญญา
ฝ่ายผู้รับจ้าง
1. ผู้ควบคุมงานตาม “ข้อ 10 ของสัญญา”
• ต้องทำงานเต็มเวลา
• ได้รับความเห็นชอบจากผู้ว่าจ้าง
• หากเปลี่ยนตัว ต้องแจ้งเป็นหนังสือและได้รับอนุมัติก่อน
2. กรณีซุ้มเข้าลักษณะงานวิศวกรรมควบคุม
ผู้รับจ้างต้องมี “วิศวกรควบคุมงาน” ที่มีใบอนุญาตตาม พ.ร.บ.วิศวกร
ซึ่งต้องควบคุมงานให้ถูกต้องตามหลักวิชาชีพ
หากบุคคลเดียวมีคุณสมบัติครบทั้งสองฐานะ สามารถทำหน้าที่ทั้งคู่ได้
⸻
ต้องแต่งตั้ง “คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ”
ตาม มาตรา 100 และข้อ 176 ของระเบียบฯ
• ตรวจงานจากหน้างานจริง
• ตรวจรับภายใน 3 วันทำการหลังผู้รับจ้างแจ้ง
• รายงานผลให้หัวหน้าหน่วยงานทราบ เพื่ออนุมัติการเบิกจ่าย
• หากผลงานไม่ครบถ้วน ให้เขียนความเห็นแย้งและรอคำสั่งผู้ว่าจ้าง
⸻
ข้อควรระวังและผลกระทบ หากไม่ปฏิบัติตาม
• ผิดสัญญา เบิกจ่ายไม่ได้
• สตง. หรือหน่วยตรวจสอบอาจตั้งข้อสังเกตย้อนหลัง
• ถ้าไม่มีวิศวกรควบคุมในงานควบคุม = ผิด พ.ร.บ.วิศวกร
• ถ้าคิดราคากลางผิด เช่น คิดวัสดุผิด แจ้งค่าแรงผิด หรือสรุปง่าย ๆ ว่า คิดราคากลางผิดจนเกิดความเสียหายแก่รัฐ
ต้องรับผิดตามพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539
⸻
บทส่งท้าย
การจัดสร้าง “ซุ้มเฉลิมพระเกียรติ” มีความหมายลึกซึ้งต่อจิตใจของประชาชน แต่ในเชิงกฎหมายและวิชาชีพ งานนี้คือ งานก่อสร้างที่ต้องดำเนินการอย่างถูกต้อง โปร่งใส และตรวจสอบได้
หากเราเทิดทูนสถาบันพระมหากษัตริย์ด้วยความจงรักภักดีแล้ว งานนี้ควรสะท้อนความจงรักภักดีด้วย “ความถูกต้องในทุกขั้นตอน” ไม่ใช่เพียงความตั้งใจที่ดี
⸻
#ซุ้มเฉลิมพระเกียรติ
#ราคากลางงานก่อสร้าง
#วิศวกรควบคุม
#แบบหล่อ
#ตรวจรับพัสดุ
#โยธาไทยเพื่อประเทศที่ดีขึ้น
~~~~~~~~~~
แชร์ได้ , save ไว้ศึกษาส่วนตัวได้ , ห้ามนำไปโพสซ้ำหรือใช้งานที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
~~~~~~~~~~
อบรมกับโยธาไทย
1. อบรมราคากลางและค่า K
https://training.yotathai.com/con-k
2. อบรมการจัดทำราคากลาง +ว452 +ว124
https://training.yotathai.com/w452
3. อบรมหลักการควบคุมงาน บริหารสัญญา
https://training.yotathai.com/work
4. อบรมกฎหมายปกครองกับงานจ้างก่อสร้าง หลักการควบคุมงาน บริหารสัญญา และตรวจรับ
https://training.yotathai.com/law-work
5. อบรม AI กับงานก่อสร้างและบริหารงานก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/ai
6. อบรมราคากลางงานก่อสร้างและสัญญาจ้างก่อสร้าง
https://training.yotathai.com/contract
7. อบรม SketchUp BIM + LayOut
https://training.yotathai.com/sketchup
..........
อบรมออนไลน์
https://yotathai.link/online-training อบรมออนไลน์
..........
https://yotathai.link/lecturer เชิญวิทยากรบรรยาย
https://yotathai.link/office ติดต่อทีมงานโยธาไทย (Line@)
https://yotathai.link/training สมัครอบรมกับโธาไทย
https://yotathai.link/chat กลุ่มสนทนาใน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/news รับข่าวสารผ่าน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/club กลุ่มปรึกษาปัญหาใน FB(ฟรี)
https://yotathai.link/fb-gp กลุ่มปรึกษาปัญหาจัดจ้างก่อสร้าง ใน FB (ฟรี)
https://yotathai.link/shop ร้านค้าโยธาไทย
https://yotathai.link/premix ยางมะตอยโยธาพรีมิกซ์
https://yotathai.link/alum สารส้ม-คลอรีน
https://yotathai.link/program โปรแกรมคอมพิวเตอร์
https://yotathai.link/program-k โปรแกรมค่า k
https://yotathai.link/program-factorf โปรแกรม Factor F
https://yotathai.link/program-unitcost โปรแกรมคำนวณวัสดุมวลรวม
https://yotathai.link/program-sketchup โปรแกรม SketchUp
https://roadprice.yotathai.com โปรแกรม ROAD PRICE ประมาณราคางานทาง
https://yotathai.link/rebars เขียนเหล็กเสริมใน SketchUp
https://yotathai.link/k-cal รับคำนวณค่า K
