YOTATHAI

ประชาสัมพันธ์จากโยธาไทย

สัญญาแบบปรับราคาได้ (ค่า K) และการใช้ AI รุ่นที่ 3 จ.พระนครศรีอยุธยาราคากลางงานก่อสร้างและการใช้ AI รุ่นที่ 27 จ.ระยองราคากลางงานก่อสร้างและการใช้ AI รุ่นที่ 28 จ.มุกดาหารราคากลางงานก่อสร้างและการใช้ AI รุ่นที่ 30 จ.เชียงใหม่
กลับไปพัสดุ จัดซื้อจัดจ้าง
คลังความรู้โยธาไทย 9/6/2025

“กรรมการตรวจรับพัสดุ” ในงานก่อสร้างภาครัฐ

“กรรมการตรวจรับพัสดุ” ในงานก่อสร้างภาครัฐ — บทบาทที่เริ่มตั้งแต่วันแรกของสัญญา ไม่ใช่แค่วันสุดท้าย

 หลายคนยังเข้าใจผิดว่า “คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ” คือคนที่มาตรวจงานเมื่อทุกอย่างเสร็จแล้ว แล้วก็เซ็นรับงานเพื่อเบิกเงิน 
ความจริงคือ หน้าที่ของกรรมการฯ เริ่มตั้งแต่วันแรกที่สัญญาเริ่มต้น และต้องทำต่อเนื่องตลอดระยะเวลาก่อสร้าง



 อ้างอิงกฎหมายชัดเจน:

 มาตรา 100 แห่ง พ.ร.บ.จัดซื้อจัดจ้างฯ พ.ศ. 2560

ให้แต่งตั้งคณะกรรมการตรวจรับพัสดุเพื่อ “บริหารสัญญาหรือข้อตกลง และตรวจรับพัสดุ”

คำว่า “บริหารสัญญา” คือคำหลักที่ต้องไม่มองข้าม
เพราะหมายถึงหน้าที่ในการติดตาม ควบคุม และประเมินผลงานตั้งแต่ต้นจนจบ
ไม่ใช่แค่เซ็นรับงานตามงวด



 หน้าที่ตามระเบียบกระทรวงการคลัง ข้อ 176

 ตรวจสอบ “รายงานของผู้ควบคุมงาน” ทุกสัปดาห์
 ออกตรวจงานที่หน้างานระหว่างก่อสร้าง ตามเวลาที่เหมาะสม
 ตรวจว่างานเป็นไปตาม “แบบรูปรายการงานก่อสร้าง” และ “ข้อกำหนดในสัญญา” หรือไม่
 หากพบข้อคลาดเคลื่อนเพียงเล็กน้อยที่ไม่เป็นไปตามหลักวิชาช่าง กรรมการฯ มีสิทธิ “แก้ไข” ได้ทันที
 เมื่อมีการส่งงวดงาน ต้องเริ่มตรวจรับภายใน “3 วันทำการ”

 ทั้งหมดนี้คือหน้าที่ “ระหว่างสัญญา” ที่ต้องปฏิบัติ ไม่ใช่ทางเลือก



 ว.124: เครื่องมือสำคัญในการติดตามและเร่งรัด

https://www.yotathai.com/passadu/w124

 หนังสือ ว.124 ด่วนที่สุด ที่ กค (กวจ) 0405.2/ว 124 ลงวันที่ 1 มีนาคม 2566
ให้ใช้ “แผนงานของผู้รับจ้าง” เป็นตัวชี้วัดความคืบหน้า และเป็นเกณฑ์ในการพิจารณา “เร่งรัด” หรือ “บอกเลิกสัญญา”

หากพบว่า…

 ผ่านครึ่งระยะเวลาก่อสร้างแล้ว แต่ผลงานสะสมยังไม่ถึง 25%
 ผ่าน ¾ ของระยะเวลา แต่ผลงานยังไม่ถึง 65%
 ใกล้ครบสัญญา แต่ผลงานยังไม่ถึง 85%
 ค่าปรับสะสมจะเกิน 10% ของค่าจ้าง

 คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ ต้องเสนอความเห็นให้ผู้ว่าจ้างพิจารณา “บอกเลิกสัญญา” ได้ทันที
หากไม่เสนอ ถือว่า “ละเลยหน้าที่โดยชัดแจ้ง”



 ว.78: ตรวจสอบการใช้วัสดุภายในประเทศ

https://www.yotathai.com/passadu/w-78

 หนังสือ ว.78 วางแนวทางให้คณะกรรมการตรวจรับฯ ต้องตรวจสอบว่า
ผู้รับจ้างได้ใช้ “วัสดุที่ผลิตในประเทศ” ตามที่เสนอไว้หรือไม่
โดยกรรมการฯ ต้อง:
1. ติดตามให้ผู้รับจ้างเสนอแผนการใช้วัสดุภายในประเทศ (ภายใน 60 วันหลังลงนามสัญญา)
2. ในการตรวจรับงาน ต้องตรวจสอบว่าผู้รับจ้างใช้วัสดุภายในประเทศเป็นไปตามที่กำหนดในแบบก่อสร้างหรือไม่
3. จัดทำ “รายงานผลการใช้พัสดุภายในประเทศ” เสนอตอนตรวจรับงวดสุดท้าย
4. กรณีผู้รับจ้างใช้วัสดุภายในประเทศเป็นไม่ไปตามข้อกำหนดก็ต้องลงมติว่าไม่ตรวจรับแล้วเสนอให้มีการแก้ไขสัญญา

 สิ่งนี้ไม่ใช่แค่เรื่องเศรษฐกิจ แต่เป็นหน้าที่ตามระเบียบ และมีผลต่อการส่งเสริมอุตสาหกรรมภายในประเทศอย่างเป็นรูปธรรม



 ว.214: การอนุมัติวัสดุเทียบเท่าหรือดีกว่า

https://www.yotathai.com/passadu/w-214

 หนังสือ ว.214 ระบุว่า กรณี หน่วยงานระบุยี่ห้อวัสดุไม่น้อยกว่า 3 ยี่ห้อ หากผู้รับจ้างขอใช้วัสดุ “เทียบเท่าหรือดีกว่า”
ให้กรรมการตรวจรับพัสดุเป็นผู้พิจารณา และความเห็นของกรรมการฯ ถือเป็นที่สุด “เฉพาะคราวนั้น”

กรรมการฯ ต้อง:
• พิจารณาเอกสารแสดงคุณภาพ เช่น มอก., ASTM, รายงานทดสอบ
• เปรียบเทียบคุณสมบัติตามแบบ
• พิจารณาเรื่องความมั่นคง แข็งแรง และความเข้ากันได้ของวัสดุ

 หากไม่มีการวินิจฉัย หรือวินิจฉัยโดยไม่ใช้หลักวิชาการ อาจกระทบต่อคุณภาพสิ่งปลูกสร้างทั้งระบบ



 บทบาทเสนอความเห็นสำคัญที่ “ห้ามนิ่งเฉย”:

คณะกรรมการตรวจรับพัสดุในฐานะผู้กลั่นกรองข้อเท็จจริงก่อนทุกการตัดสินใจของผู้ว่าจ้าง

 แม้ในสัญญาจ้างก่อสร้างจะกำหนดให้ “ผู้ว่าจ้าง” เป็นผู้มีอำนาจตัดสินใจขั้นสุดท้ายในหลายเรื่อง เช่น แผนการทำงาน การขยายเวลา การบอกเลิกสัญญา หรือการเรียกค่าปรับ
แต่ทุกการตัดสินใจที่ชอบด้วยกฎหมาย ต้องตั้งอยู่บนข้อเท็จจริงที่ตรวจสอบได้ และผู้ที่มีบทบาทหลักในการจัดทำข้อเท็จจริงนั้นคือ คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ

https://www.yotathai.com/yotanews/w1052 แบบสัญญาจ้างก่อสร้าง



 การอนุมัติแผนการทำงาน (สัญญาข้อ 7 ก)
• ตรวจสอบว่าแผนสอดคล้องกับแบบรูปรายการ
• มีลำดับงานที่เป็นไปได้ในทางเทคนิค
• แสดงทรัพยากรและระยะเวลาที่เหมาะสม

 คณะกรรมการฯ ต้องเสนอความเห็นก่อนที่ผู้ว่าจ้างจะอนุมัติ เพราะแผนที่ไม่เหมาะสมคือจุดเริ่มต้นของปัญหาทั้งโครงการ



 การขอขยายเวลา งด/ลดค่าปรับ (สัญญาข้อ 21, มาตรา 102)
• ตรวจสภาพหน้างานและรายงานควบคุมงาน
• ตรวจสอบเหตุที่ร้องขอ ว่าเป็นเหตุสุดวิสัยหรือไม่
• คำนวณจำนวนวันล่าช้าจริงที่ไม่ใช่ความผิดของผู้รับจ้าง

 เสนอความเห็นเพื่อให้ผู้ว่าจ้างใช้ดุลพินิจโดยมีข้อเท็จจริงรองรับ ป้องกันการโต้แย้งภายหลัง



 การเสนอให้พิจารณาบอกเลิกสัญญา (สัญญาข้อ 7 ข้อ 18, มาตรา 103)
• ตรวจความก้าวหน้าเทียบแผนตาม ว.124
• ประเมินโอกาสที่ผู้รับจ้างจะทำงานให้เสร็จทัน
• รวบรวมหลักฐาน ความล่าช้า หนังสือเตือน หรือบันทึกประชุม

 หากเห็นว่างานไม่สามารถดำเนินต่อได้ ต้องเสนอรายงานให้ผู้ว่าจ้างใช้สิทธิตามสัญญาโดยมีพยานหลักฐานประกอบ



 การเสนอค่าปรับ ค่าควบคุมงาน และค่าเสียหาย (สัญญาข้อ 17)

 สัญญาข้อ 17 แบ่งออกเป็น 3 ส่วนสำคัญ:
• ค่าปรับรายวัน (ค่าล่าช้า)
• ค่าใช้จ่ายควบคุมงานเพิ่มเติม
• ค่าเสียหายที่เกิดขึ้นจริง

แม้อำนาจเรียกค่าปรับเป็นของผู้ว่าจ้าง แต่คณะกรรมการตรวจรับพัสดุมีหน้าที่สำคัญ:

 ผู้กำหนดข้อเท็จจริง:
การรับรองวันที่งานเสร็จจริงจากกรรมการฯ คือจุดเริ่มต้นของการคำนวณค่าปรับ

 ผู้เสนอความเห็นเชิงคำนวณ:
ต้องเสนอจำนวนวันที่ล่าช้า พร้อมคำนวณค่าปรับและค่าใช้จ่ายควบคุมงานในรายงานตรวจรับ

 ผู้สร้างหลักฐานความเสียหาย:
หากจะมีการเรียกร้องค่าเสียหายเพิ่มเติม หน่วยงานต้องอ้างอิงจาก “รายงานของคณะกรรมการฯ” ว่าเกิดจากความล่าช้าของผู้รับจ้างจริง

 กล่าวคือ รายงานของคณะกรรมการฯ คือ “เงื่อนไขจำเป็น” สำหรับการบังคับใช้สัญญาข้อ 17 ให้ชอบด้วยกฎหมาย



 เปิดบทบาทต่อทุกข้อสัญญา

 ความเห็นของคณะกรรมการฯ ไม่ควรจำกัดแค่ 3–4 หัวข้อเท่านั้น
เพราะในทางปฏิบัติ สัญญาทุกข้อที่เกี่ยวกับ “การใช้ดุลพินิจของผู้ว่าจ้าง” เช่น:
• การเปลี่ยนแปลงแบบ
• การอนุมัติวัสดุเทียบเท่า
• การสั่งหยุดงานหรือแก้ไขงาน

 ล้วนควรมี “ความเห็นทางเทคนิคจากคณะกรรมการตรวจรับพัสดุ” ประกอบก่อนตัดสินใจทุกครั้ง



 สรุป

กรรมการตรวจรับพัสดุในงานจ้างก่อสร้างภาครัฐ มีหน้าที่ตั้งแต่ต้นสัญญา ไม่ใช่แค่ตรวจงานวันสุดท้าย
ต้องทำหน้าที่เชิงรุก ควบคุม ตรวจสอบ และรายงานความก้าวหน้าพร้อมความเห็นอย่างสม่ำเสมอ
เพราะนี่คือหัวใจของการบริหารสัญญาให้เป็นไปตามแบบ สัญญา และรักษาผลประโยชน์ของแผ่นดิน 

คณะกรรมการตรวจรับพัสดุในงานก่อสร้างภาครัฐ
 ต้อง “บริหารสัญญา” ตามมาตรา 100
 ต้อง “ตรวจสอบ-ติดตาม-ควบคุม-รายงาน” ตามระเบียบข้อ 176
 ต้อง “เสนอความเห็นเชิงเทคนิค” ต่อผู้ว่าจ้างตามสัญญาข้อ 7, 18, 21
 ต้อง “ใช้เกณฑ์ ว.124 ว.78 และ ว.214” ประกอบการวิเคราะห์งาน
 ต้องทำหน้าที่ด้วยความรู้ ความรับผิดชอบ และความซื่อสัตย์สุจริต

หากกรรมการตรวจรับพัสดุปฏิบัติหน้าที่ครบถ้วนตามนี้
รัฐย่อมได้งานที่มีคุณภาพ
เงินแผ่นดินไม่รั่วไหล
และประชาชนได้ประโยชน์อย่างแท้จริง 



 ฝากถึงหัวหน้าหน่วยงานของรัฐทุกท่าน

คณะกรรมการตรวจรับพัสดุในงานจ้างก่อสร้าง ต้องปฏิบัติหน้าที่ตามกฎหมายอย่างเคร่งครัด
ทั้งตรวจสอบงาน เสนอความเห็นทางเทคนิค พิจารณาการขยายเวลา ค่าปรับ และแม้แต่การเสนอให้บอกเลิกสัญญา
ทุกขั้นตอนเต็มไปด้วยความรับผิดชอบ ความเสี่ยง และภาระงานที่ต้องใช้ดุลพินิจและความกล้าหาญ

 จึงขอเรียนให้ทราบว่า…

ค่าตอบแทนตาม ว.85
ไม่ใช่รางวัล ไม่ใช่ความเมตตา
แต่เป็น “เจตนาของกฎหมาย” ที่ออกแบบไว้เพื่อ สร้างขวัญและกำลังใจ ให้เจ้าหน้าที่ที่เสียสละทำหน้าที่เพื่อแผ่นดิน

หน่วยงานของรัฐจึง ต้องพิจารณาจ่าย ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์
ไม่ใช่เพื่อความประหยัดงบประมาณ แต่เพื่อ ประสิทธิภาพ ความโปร่งใส และความรับผิดชอบ ในระบบจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐ



 โดยตาม หนังสือ ว.85 คณะกรรมการตรวจรับพัสดุในงานจ้างก่อสร้าง (ข้อ 1.1 (8))
มีสิทธิ์ได้รับค่าตอบแทน 2 รูปแบบ ดังนี้:

 ค่าตอบแทนสำหรับการประชุม (ข้อ 3.2)
หากมีการประชุมพิจารณาเรื่องต่าง ๆ ของงานจ้างก่อสร้าง
• ประธานกรรมการ: ไม่เกิน 1,500 บาท ต่อครั้ง
• กรรมการ: ไม่เกิน 1,200 บาท ต่อคน ต่อครั้ง

 ค่าตอบแทนสำหรับการออกตรวจงาน ณ สถานที่ก่อสร้าง (ข้อ 4.1)
• ประธานและกรรมการ: 350 บาท ต่อคน ต่อวัน

 การจ่ายสามารถดำเนินการได้ตามหลักเกณฑ์ เมื่อมีคำสั่งแต่งตั้งและหลักฐานการปฏิบัติงานครบถ้วน



 เพราะถ้าเราต้องการให้ระบบราชการเข้มแข็ง
คนที่กล้าทำงานถูกต้องตามกฎหมาย ก็ต้องได้รับแรงสนับสนุนที่เหมาะสม
ไม่ใช่การเสียสละโดยไร้กำลังใจ แต่คือการเสริมพลังเพื่อทำสิ่งที่ถูกต้องให้มั่นคงต่อไป 

~~~~~~~~~~
แชร์ได้ , save ไว้ศึกษาส่วนตัวได้ , ห้ามนำไปโพสซ้ำหรือใช้งานที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
~~~~~~~~~~

 สนใจอบรมกับ Yotathai 

เลือกเรียนในหัวข้อที่ใช่สำหรับสายงานช่างและงานภาครัฐ 

 ราคากลางงานก่อสร้าง + ค่า K
 https://training.yotathai.com/con-k

 ราคากลาง + การใช้ AI ช่วยจัดทำราคากลาง
 https://training.yotathai.com/con-ai

 ราคากลาง + สัญญาจ้างก่อสร้าง
 https://training.yotathai.com/contract

 กฎหมายปกครอง + งานจ้างก่อสร้าง
 https://training.yotathai.com/law-work

 การจัดจ้างก่อสร้าง + การบริหารสัญญา + การตรวจรับ
 https://training.yotathai.com/govbuild

 SketchUp BIM + LayOut
 https://training.yotathai.com/sketchup

..........
อบรมออนไลน์
https://yotathai.link/online-training อบรมออนไลน์
..........
https://yotathai.link/lecturer เชิญวิทยากรบรรยาย
https://yotathai.link/office ติดต่อทีมงานโยธาไทย (Line@)
https://yotathai.link/training สมัครอบรมกับโธาไทย
https://yotathai.link/chat กลุ่มสนทนาใน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/news รับข่าวสารผ่าน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/club กลุ่มปรึกษาปัญหาใน FB(ฟรี)
https://yotathai.link/fb-gp กลุ่มปรึกษาปัญหาจัดจ้างก่อสร้าง ใน FB (ฟรี)
https://yotathai.link/shop ร้านค้าโยธาไทย
https://yotathai.link/premix ยางมะตอยโยธาพรีมิกซ์
https://yotathai.link/alum สารส้ม-คลอรีน
https://yotathai.link/program โปรแกรมคอมพิวเตอร์
https://yotathai.link/program-k โปรแกรมค่า k
https://yotathai.link/program-factorf โปรแกรม Factor F
https://yotathai.link/program-unitcost โปรแกรมคำนวณวัสดุมวลรวม
https://yotathai.link/program-sketchup โปรแกรม SketchUp
https://roadprice.yotathai.com โปรแกรม ROAD PRICE ประมาณราคางานทาง
https://yotathai.link/rebars เขียนเหล็กเสริมใน SketchUp
https://yotathai.link/k-cal รับคำนวณค่า K

ประชาสัมพันธ์จากโยธาไทย

โปรแกรมคำนวณเงินชดเชยค่างานก่อสร้าง ค่า K ปี 2569 ราคา 528 บาท รวม VATโยธาไทยจำหน่ายโปรแกรม SketchUp Pro ลิขสิทธิ์แท้ แบบรายปี 1-3 ปีโยธาพรีมิกซ์ ยางมะตอยผสมเสร็จ ใช้งานง่าย จัดส่งทั่วไทยโยธาพรีมิกซ์ ยางมะตอยผสมเสร็จ จัดส่งถึงหน่วยงานทั่วประเทศ
“กรรมการตรวจรับพัสดุ” ในงานก่อสร้างภาครัฐ | โยธาไทย