คลังความรู้โยธาไทย 9/4/2026
สรุปเกณฑ์ ว242 มาตรการเยียวยาจัดซื้อจัดจ้างฯ จากวิกฤตตะวันออกกลาง
ว 242 คืออะไร? ใช้เมื่อไหร่? ต้องทำอย่างไร?
https://yotathai.link/W242-690402
หนังสือ:
แนวทางปฏิบัติเกี่ยวกับการดำเนินการจัดซื้อจัดจ้าง
ในช่วงที่ได้รับผลกระทบจากสถานการณ์ความขัดแย้งในภูมิภาคตะวันออกกลาง
ลงวันที่: 8 เมษายน 2569
อ้างอิงมติ ครม. 26 มีนาคม 2569

⸻
หลักคิดของ ว 242 (สรุปให้ตรงประเด็น)
รัฐ “ผ่อนผันให้”
แต่ไม่ใช่ “ยกเว้นทั้งหมด”
ใช้ได้เฉพาะกรณีที่
ได้รับผลกระทบจริง
และพิสูจน์ได้
⸻
จุดตัดสำคัญ (ต้องจำ)
28 ก.พ. 2569 = เส้นแบ่งการพิจารณา
(ตามภาพหน้า 2)
⸻
กรณีที่ 1: “ชนะแล้ว แต่ยังไม่เซ็นสัญญา”
ถูกเรียกให้มาทำสัญญา ตั้งแต่ 28 ก.พ. 2569 เป็นต้นไป
แต่ผู้ชนะ “เข้าไปทำสัญญาไม่ได้”
เพราะได้รับผลกระทบ
ผลทางกฎหมาย
ไม่ถือว่า “ทิ้งงาน”
ไม่ต้องดำเนินการตามระเบียบข้อ 193
หน่วยงานต้อง “คืนหลักประกันการเสนอราคา”
รวมถึงผู้เสนอราคาลำดับถัดไป (ไม่เกิน 3 ราย)
(อธิบายตามภาพหน้า 3)
⸻
กรณีที่ 2: “ลงนามสัญญาแล้ว”
แบ่ง 2 สถานการณ์ชัดเจน
⸻
2.1 ลงนามแล้ว (ก่อนหรือหลัง 28 ก.พ.) แต่ “ทำงานไม่ได้ / ล่าช้า”
ไม่ว่าจะเซ็นเมื่อไหร่
ถ้ายังทำงานไม่เสร็จ และได้รับผลกระทบ
ให้ถือว่า
เป็น “เหตุสุดวิสัย” (ป.พ.พ. มาตรา
⸻
สิทธิที่ใช้ได้
ขอ “ขยายเวลา”
ขอ “งด / ลดค่าปรับ”
⸻
เงื่อนเวลา (สำคัญมาก)
ยกเว้นการแจ้งภายใน 15 วัน (ข้อ 182)
แต่
ต้อง “มีหนังสือแจ้งหน่วยงาน”
⸻
ทางเลือกเพิ่มเติม
สามารถตกลง “หยุดงานชั่วคราว” ได้
(ขึ้นอยู่กับดุลพินิจทั้งสองฝ่าย)
(อธิบายตามภาพหน้า 4)
⸻
2.2 ลงนาม “ตั้งแต่ 28 ก.พ. 2569 เป็นต้นไป” แต่ยังไม่เริ่มงาน
ถ้าเริ่มงานไม่ได้จากผลกระทบ
หน่วยงาน “เลิกสัญญาได้”
(มาตรา 103 วรรคสอง)
⸻
ขั้นตอนปฏิบัติ
1. เลิกสัญญาโดยความยินยอม
2. คืนหลักประกันสัญญา
3. ถ้ามีเงินล่วงหน้า → ต้องเรียกคืน
4. เมื่อคืนครบ → คืนหลักประกันเงินล่วงหน้า
(อธิบายตามภาพหน้า 5)
⸻
กรณีพิเศษ: “งานที่ไม่ใช่งานก่อสร้าง”
เช่น
• อบรม
• ดูงาน
• จัดนิทรรศการ
หากต้นทุนเพิ่มสูง
หรือจำเป็นต้องเปลี่ยนงาน
สามารถ “แก้ไขสัญญาได้”
ตาม
• มาตรา 97
• ระเบียบข้อ 165
(อธิบายตามภาพหน้า 6)
⸻
เงื่อนไขที่ขาดไม่ได้ (หัวใจ)
ต้องมี “หลักฐานชัดเจน”
เช่น
• ราคาวัสดุเพิ่มขึ้นจริง
• สินค้าขาดตลาด
• ยกเลิกการผลิต
• ผู้ขายส่งมอบไม่ได้
และต้องพิสูจน์ว่า
“กระทบต่อสัญญาอย่างมีนัยสำคัญ”
(ดูตัวอย่าง checklist หน้า 7)
⸻
สรุปภาพรวม (จำง่าย)
จากตารางหน้า 8
ยังไม่เซ็น → ไม่ทิ้งงาน + คืนหลักประกัน
เซ็นแล้วทำไม่ได้ → เหตุสุดวิสัย + ขอขยายเวลาได้
เซ็นแล้วแต่ยังไม่เริ่ม → เลิกสัญญาได้
งานไม่ใช่ก่อสร้าง → แก้สัญญาได้
⸻
สรุปสุดท้ายแบบคนทำงาน
“มีเหตุจริง + มีหลักฐาน + แจ้งหน่วยงาน”
= ใช้ ว 242 ได้
“ไม่มีหลักฐาน”
= ใช้ไม่ได้
⸻
โพสต์นี้สรุปจากหนังสือจริง + อินโฟกราฟิกครบทั้ง 8 หน้า
เพื่อให้ “หน่วยงานรัฐ และผู้รับจ้าง เข้าใจตรงกัน”
~~~~~~~~~~
แชร์ได้ , save ไว้ศึกษาส่วนตัวได้ , ห้ามดูดเนื้อหาไปโพสซ้ำหรือใช้งานที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
~~~~~~~~~~
สนใจอบรมกับ Yotathai
https://training.yotathai.com/
..........
อบรมออนไลน์
https://yotathai.link/online-training อบรมออนไลน์
..........
https://yotathai.link/lecturer เชิญวิทยากรบรรยาย
https://yotathai.link/office ติดต่อทีมงานโยธาไทย (Line@)
https://yotathai.link/training สมัครอบรมกับโธาไทย
https://yotathai.link/chat กลุ่มสนทนาใน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/news รับข่าวสารผ่าน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/club กลุ่มปรึกษาปัญหาใน FB(ฟรี)
https://yotathai.link/fb-gp กลุ่มปรึกษาปัญหาจัดจ้างก่อสร้าง ใน FB (ฟรี)
https://yotathai.link/shop ร้านค้าโยธาไทย
https://yotathai.link/premix ยางมะตอยโยธาพรีมิกซ์
https://yotathai.link/alum สารส้ม-คลอรีน
https://yotathai.link/program โปรแกรมคอมพิวเตอร์
https://yotathai.link/program-k โปรแกรมค่า k
https://yotathai.link/program-factorf โปรแกรม Factor F
https://yotathai.link/program-unitcost โปรแกรมคำนวณวัสดุมวลรวม
https://yotathai.link/program-sketchup โปรแกรม SketchUp
https://roadprice.yotathai.com โปรแกรม ROAD PRICE ประมาณราคางานทาง
https://yotathai.link/rebars เขียนเหล็กเสริมใน SketchUp
https://yotathai.link/k-cal รับคำนวณค่า K
https://yotathai.link/W242-690402
หนังสือ:
แนวทางปฏิบัติเกี่ยวกับการดำเนินการจัดซื้อจัดจ้าง
ในช่วงที่ได้รับผลกระทบจากสถานการณ์ความขัดแย้งในภูมิภาคตะวันออกกลาง
ลงวันที่: 8 เมษายน 2569
อ้างอิงมติ ครม. 26 มีนาคม 2569

⸻
หลักคิดของ ว 242 (สรุปให้ตรงประเด็น)
รัฐ “ผ่อนผันให้”
แต่ไม่ใช่ “ยกเว้นทั้งหมด”
ใช้ได้เฉพาะกรณีที่
ได้รับผลกระทบจริง
และพิสูจน์ได้
⸻
จุดตัดสำคัญ (ต้องจำ)
28 ก.พ. 2569 = เส้นแบ่งการพิจารณา
(ตามภาพหน้า 2)
⸻
กรณีที่ 1: “ชนะแล้ว แต่ยังไม่เซ็นสัญญา”
ถูกเรียกให้มาทำสัญญา ตั้งแต่ 28 ก.พ. 2569 เป็นต้นไป
แต่ผู้ชนะ “เข้าไปทำสัญญาไม่ได้”
เพราะได้รับผลกระทบ
ผลทางกฎหมาย
ไม่ถือว่า “ทิ้งงาน”
ไม่ต้องดำเนินการตามระเบียบข้อ 193
หน่วยงานต้อง “คืนหลักประกันการเสนอราคา”
รวมถึงผู้เสนอราคาลำดับถัดไป (ไม่เกิน 3 ราย)
(อธิบายตามภาพหน้า 3)
⸻
กรณีที่ 2: “ลงนามสัญญาแล้ว”
แบ่ง 2 สถานการณ์ชัดเจน
⸻
2.1 ลงนามแล้ว (ก่อนหรือหลัง 28 ก.พ.) แต่ “ทำงานไม่ได้ / ล่าช้า”
ไม่ว่าจะเซ็นเมื่อไหร่
ถ้ายังทำงานไม่เสร็จ และได้รับผลกระทบ
ให้ถือว่า
เป็น “เหตุสุดวิสัย” (ป.พ.พ. มาตรา
⸻
สิทธิที่ใช้ได้
ขอ “ขยายเวลา”
ขอ “งด / ลดค่าปรับ”
⸻
เงื่อนเวลา (สำคัญมาก)
ยกเว้นการแจ้งภายใน 15 วัน (ข้อ 182)
แต่
ต้อง “มีหนังสือแจ้งหน่วยงาน”
⸻
ทางเลือกเพิ่มเติม
สามารถตกลง “หยุดงานชั่วคราว” ได้
(ขึ้นอยู่กับดุลพินิจทั้งสองฝ่าย)
(อธิบายตามภาพหน้า 4)
⸻
2.2 ลงนาม “ตั้งแต่ 28 ก.พ. 2569 เป็นต้นไป” แต่ยังไม่เริ่มงาน
ถ้าเริ่มงานไม่ได้จากผลกระทบ
หน่วยงาน “เลิกสัญญาได้”
(มาตรา 103 วรรคสอง)
⸻
ขั้นตอนปฏิบัติ
1. เลิกสัญญาโดยความยินยอม
2. คืนหลักประกันสัญญา
3. ถ้ามีเงินล่วงหน้า → ต้องเรียกคืน
4. เมื่อคืนครบ → คืนหลักประกันเงินล่วงหน้า
(อธิบายตามภาพหน้า 5)
⸻
กรณีพิเศษ: “งานที่ไม่ใช่งานก่อสร้าง”
เช่น
• อบรม
• ดูงาน
• จัดนิทรรศการ
หากต้นทุนเพิ่มสูง
หรือจำเป็นต้องเปลี่ยนงาน
สามารถ “แก้ไขสัญญาได้”
ตาม
• มาตรา 97
• ระเบียบข้อ 165
(อธิบายตามภาพหน้า 6)
⸻
เงื่อนไขที่ขาดไม่ได้ (หัวใจ)
ต้องมี “หลักฐานชัดเจน”
เช่น
• ราคาวัสดุเพิ่มขึ้นจริง
• สินค้าขาดตลาด
• ยกเลิกการผลิต
• ผู้ขายส่งมอบไม่ได้
และต้องพิสูจน์ว่า
“กระทบต่อสัญญาอย่างมีนัยสำคัญ”
(ดูตัวอย่าง checklist หน้า 7)
⸻
สรุปภาพรวม (จำง่าย)
จากตารางหน้า 8
ยังไม่เซ็น → ไม่ทิ้งงาน + คืนหลักประกัน
เซ็นแล้วทำไม่ได้ → เหตุสุดวิสัย + ขอขยายเวลาได้
เซ็นแล้วแต่ยังไม่เริ่ม → เลิกสัญญาได้
งานไม่ใช่ก่อสร้าง → แก้สัญญาได้
⸻
สรุปสุดท้ายแบบคนทำงาน
“มีเหตุจริง + มีหลักฐาน + แจ้งหน่วยงาน”
= ใช้ ว 242 ได้
“ไม่มีหลักฐาน”
= ใช้ไม่ได้
⸻
โพสต์นี้สรุปจากหนังสือจริง + อินโฟกราฟิกครบทั้ง 8 หน้า
เพื่อให้ “หน่วยงานรัฐ และผู้รับจ้าง เข้าใจตรงกัน”
~~~~~~~~~~
แชร์ได้ , save ไว้ศึกษาส่วนตัวได้ , ห้ามดูดเนื้อหาไปโพสซ้ำหรือใช้งานที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต สงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
~~~~~~~~~~
สนใจอบรมกับ Yotathai
https://training.yotathai.com/
..........
อบรมออนไลน์
https://yotathai.link/online-training อบรมออนไลน์
..........
https://yotathai.link/lecturer เชิญวิทยากรบรรยาย
https://yotathai.link/office ติดต่อทีมงานโยธาไทย (Line@)
https://yotathai.link/training สมัครอบรมกับโธาไทย
https://yotathai.link/chat กลุ่มสนทนาใน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/news รับข่าวสารผ่าน Line(ฟรี)
https://yotathai.link/club กลุ่มปรึกษาปัญหาใน FB(ฟรี)
https://yotathai.link/fb-gp กลุ่มปรึกษาปัญหาจัดจ้างก่อสร้าง ใน FB (ฟรี)
https://yotathai.link/shop ร้านค้าโยธาไทย
https://yotathai.link/premix ยางมะตอยโยธาพรีมิกซ์
https://yotathai.link/alum สารส้ม-คลอรีน
https://yotathai.link/program โปรแกรมคอมพิวเตอร์
https://yotathai.link/program-k โปรแกรมค่า k
https://yotathai.link/program-factorf โปรแกรม Factor F
https://yotathai.link/program-unitcost โปรแกรมคำนวณวัสดุมวลรวม
https://yotathai.link/program-sketchup โปรแกรม SketchUp
https://roadprice.yotathai.com โปรแกรม ROAD PRICE ประมาณราคางานทาง
https://yotathai.link/rebars เขียนเหล็กเสริมใน SketchUp
https://yotathai.link/k-cal รับคำนวณค่า K







