ว 831 งานจ้างก่อสร้าง กำหนดปูนซีเมนต์และสีที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมไว้ในแบบรูปรายการงานก่อสร้าง คณะกรรมการตรวจรับพัสดุต้องตรวจและรายงานผลทุกงวด

📢 หนังสือคณะกรรมการวินิจฉัยปัญหาการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ ด่วนที่สุด ที่ กค (กวจ) 0405.2/ว 831 ลงวันที่ 22 ตุลาคม 2569 เรื่อง แนวทางปฏิบัติในการจัดซื้อจัดจ้างพัสดุที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม สำหรับงานจ้างก่อสร้าง มี 2 รายการ คือ ปูนซีเมนต์และผลิตภัณฑ์ปูนซีเมนต์ กับ สี และให้ คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ มีหน้าที่เพิ่ม 2 อย่าง

สรุปสั้น ๆ

🔹 งานจ้างก่อสร้าง: ปูนซีเมนต์และผลิตภัณฑ์ปูนซีเมนต์ · สี
🔹 ถ้าคุณลักษณะของสินค้าในบัญชีของกรมควบคุมมลพิษ ตรงกับวัตถุประสงค์การใช้งาน ให้กำหนดไว้ใน แบบรูปรายการงานก่อสร้าง ว่าคู่สัญญาต้องใช้สินค้าในบัญชี
🔹 วิธีจัดจ้างยังเป็นไปตามปกติ ห้ามอ้างว่าเป็นพัสดุที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม เพื่อใช้วิธีเฉพาะเจาะจงหรือวิธีคัดเลือก
🔹 คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ ตรวจว่าของที่ส่งมอบอยู่ในบัญชี ตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในสัญญา และทำรายงานผลการใช้ เสนอหัวหน้าหน่วยงานของรัฐ ในแต่ละงวด
🔹 หน่วยงานของรัฐทำตามแนวทางนี้ ในลักษณะภาคความสมัครใจ (ข้อ 5 ของหนังสือ)

━━━━━━━━━━━━━━

งานจ้างก่อสร้าง ทำอะไร ขั้นไหน ใครทำ

ก่อนประกาศจัดจ้าง

1. ทำแบบรูปรายการ และแบบแสดงรายการ ปริมาณงาน และราคา (ข้อ 2.2)
ดูว่ามีปูนซีเมนต์ ผลิตภัณฑ์ปูนซีเมนต์ หรือสี ที่ต้องใช้ในงานหรือไม่

2. ค้นบัญชีรายชื่อสินค้าและบริการที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมของกรมควบคุมมลพิษ ที่ gp.pcd.go.th (ข้อ 2.2 และข้อ 5)
ดูว่าคุณลักษณะเฉพาะที่กรมควบคุมมลพิษกำหนด ตรงกับวัตถุประสงค์การใช้งานหรือไม่

3. ถ้าตรง ให้กำหนดไว้ในแบบรูปรายการงานก่อสร้าง (ข้อ 2.2 และข้อ 4)
🔹 ข้อ 2.2 ให้ทำ “ในการกำหนดรายละเอียดในแบบรูปรายการงานก่อสร้าง และจัดทำแบบแสดงรายการ ปริมาณงาน และราคา” โดย “กำหนดให้คู่สัญญาต้องใช้พัสดุที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมตามบัญชี” สำหรับรายการนั้นในงานก่อสร้าง
🔹 ข้อ 4 เรียกที่กำหนดว่า “แบบรูปรายการงานก่อสร้าง” ตรง ๆ
🔹 แบบรูปรายการงานก่อสร้างเป็นส่วนหนึ่งของสัญญา ข้อ 6.1 จึงให้คณะกรรมการตรวจรับพัสดุตรวจ “ตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในสัญญา”

4. จัดจ้างตามวิธีปกติ (ข้อ 2.3)
🔹 วิธีประกาศเชิญชวนทั่วไป วิธีคัดเลือก หรือวิธีเฉพาะเจาะจง ตามเงื่อนไขมาตรา 55 ประกอบมาตรา 56 แห่งพระราชบัญญัติการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560
🔹 ❌ ห้ามอ้างเหตุว่า “เป็นพัสดุที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมตามบัญชีฯ ของกรมควบคุมมลพิษ” เพื่อใช้วิธีเฉพาะเจาะจงหรือวิธีคัดเลือก
🔹 สินค้าในบัญชีต้อง ไม่หมดอายุในขณะยื่นข้อเสนอ (ข้อ 5)

ตรวจรับแต่ละงวด

5. คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ ตรวจของที่ส่งมอบ (ข้อ 6.1)
ตรวจสอบว่าพัสดุที่ส่งมอบเป็นพัสดุที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมตามบัญชีของกรมควบคุมมลพิษ ตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในสัญญา

6. คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ ทำรายงานผลการใช้ (ข้อ 6.2)
ตามตารางรายงานผลการใช้พัสดุที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม เสนอหัวหน้าหน่วยงานของรัฐเพื่อทราบ ในแต่ละงวด

7. เจ้าหน้าที่บันทึกข้อมูลในระบบ e-GP (ข้อ 6.3)
หลังจากคณะกรรมการตรวจรับพัสดุรายงานแล้ว ตามคู่มือการจัดซื้อจัดจ้างพัสดุที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมในระบบ e-GP

━━━━━━━━━━━━━━

คณะกรรมการตรวจรับพัสดุในงานจ้างก่อสร้าง ต้องทำอะไร

หน้าที่ตาม ว 831 (เมื่อแบบรูปรายการงานก่อสร้างกำหนดให้ใช้พัสดุที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม)

✅ ตรวจว่าของที่ส่งมอบอยู่ในบัญชีของกรมควบคุมมลพิษ ตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในสัญญา
✅ กรอกตารางรายงานผลการใช้ ลงชื่อประธานกรรมการตรวจรับพัสดุ เสนอหัวหน้าหน่วยงานของรัฐเพื่อทราบ ในแต่ละงวด

ตารางรายงานมีช่อง: ชื่อโครงการ · ลำดับ · รายการพัสดุ · ปริมาณ · หน่วย · ราคาต่อหน่วย (บาท) · เป็นเงิน (บาท) · รวมเป็นเงินทั้งสิ้น

📥 ตารางรายงานแบบไฟล์ Word กรอกได้: ดาวน์โหลด (โยธาไทยพิมพ์ใหม่ตามต้นฉบับ เพิ่มช่อง “งวดที่” ให้เพื่อความสะดวก)

หน้าที่เดิมตามระเบียบกระทรวงการคลังฯ พ.ศ. 2560 ข้อ 176 ยังต้องทำครบ

ระหว่างก่อสร้าง
🔹 ตรวจคุณวุฒิผู้ควบคุมงานก่อสร้างของผู้รับจ้าง ให้เป็นไปตามกฎหมายว่าด้วยการควบคุมอาคาร
🔹 ตรวจรายงานของผู้ควบคุมงาน ทุกสัปดาห์ แล้วรายงานหัวหน้าหน่วยงานของรัฐ
🔹 ออกตรวจงาน ณ สถานที่ก่อสร้าง และบันทึกผลการออกตรวจไว้เป็นหลักฐาน
🔹 สั่งเปลี่ยนแปลง แก้ไข เพิ่มเติม หรือตัดทอนงานได้ตามหลักวิชาการช่าง เพื่อให้เป็นไปตามแบบรูปรายการละเอียด

เมื่อผู้รับจ้างส่งมอบงาน
🔹 ตรวจผลงานภายใน 3 วันทำการ นับแต่วันที่ประธานกรรมการรับทราบการส่งมอบ (ว 681 ให้ตรวจรับงวดงาน 3 วันทำการ งวดสุดท้าย 5 วันทำการ)
🔹 ถูกต้องครบถ้วน ทำใบรับรองผลการปฏิบัติงานอย่างน้อย 2 ฉบับ แล้วรายงานหัวหน้าหน่วยงานของรัฐ
🔹 ไม่ตรงตามแบบหรือสัญญา รายงานหัวหน้าหน่วยงานของรัฐผ่านหัวหน้าเจ้าหน้าที่ · กรรมการบางคนไม่ยอมรับงาน ทำความเห็นแย้งไว้

👉 ว 831 เพิ่มงาน 2 อย่างเข้าไปในการตรวจรับแต่ละงวด ไม่ได้แทนหน้าที่เดิม

📚 หน้าที่ 7 อนุ ตามระเบียบข้อ 176 ฉบับละเอียด: อ่านที่นี่
📚 ว 681 ระยะเวลาตรวจรับ: อ่านที่นี่

━━━━━━━━━━━━━━

เรื่องอื่นในหนังสือ (งานซื้อ และงานจ้างที่ไม่ใช่งานก่อสร้าง)

งานซื้อ 8 รายการ (ข้อ 1.1)
กระดาษถ่ายเอกสารหรืองานพิมพ์ทั่วไป · เครื่องพิมพ์และเครื่องถ่ายเอกสาร · ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดพื้นผิว · กระดาษอนามัย · รถยนต์ · เครื่องดับเพลิงยกหิ้ว · ปูนซีเมนต์และผลิตภัณฑ์ปูนซีเมนต์ · สี
🔹 ถ้าคุณลักษณะในบัญชีตรงวัตถุประสงค์ ให้จัดทำร่างขอบเขตของงานหรือรายละเอียดคุณลักษณะเฉพาะเป็นพัสดุตามบัญชี
🔹 วิธีซื้อตามกฎกระทรวงกำหนดพัสดุและวิธีการจัดซื้อจัดจ้างพัสดุที่รัฐต้องการส่งเสริมหรือสนับสนุน (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2563 หมวด 7/2: ผู้ขายรายเดียว ใช้วิธีเฉพาะเจาะจง · ผู้ขายตั้งแต่ 2 รายขึ้นไป ใช้วิธีคัดเลือก · หรือใช้วิธีประกาศเชิญชวนทั่วไปตามมาตรา 55 (1) ก็ได้

งานจ้างที่ไม่ใช่งานก่อสร้าง 2 รายการ (ข้อ 3.1)
ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดพื้นผิว · กระดาษอนามัย
🔹 กำหนดไว้ในร่างขอบเขตของงาน ให้คู่สัญญาต้องใช้พัสดุตามบัญชี · วิธีจัดจ้างเหมือนงานก่อสร้าง ห้ามอ้างเหตุเพื่อใช้วิธีเฉพาะเจาะจงหรือวิธีคัดเลือก
🔹 คณะกรรมการตรวจรับพัสดุตรวจและรายงานผลการใช้ตามข้อ 6 เหมือนงานจ้างก่อสร้าง

ข้ออื่น ๆ
🔹 พัสดุอื่นที่อยู่ในบัญชีของกรมควบคุมมลพิษ นอกจากรายการข้างต้น หน่วยงานกำหนดเพิ่มเติมได้ (ข้อ 4 ของสิ่งที่ส่งมาด้วย)
🔹 คู่มือบันทึกข้อมูลในระบบ e-GP ดาวน์โหลดได้ที่เว็บไซต์ gprocurement.go.th หัวข้อการจัดซื้อจัดจ้างพัสดุที่รัฐต้องการส่งเสริมหรือสนับสนุน (ข้อ 6 ของหนังสือ)
🔹 คณะกรรมการวินิจฉัยมีอำนาจยกเว้นหรือผ่อนผัน กรณีหน่วยงานของรัฐไม่สามารถปฏิบัติตามแนวทางนี้ได้ ตามมติคณะกรรมการนโยบายเมื่อวันที่ 10 สิงหาคม 2569

━━━━━━━━━━━━━━

ทำไมออกหนังสือนี้

🔹 กฎกระทรวงฯ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2563 หมวด 7/2 กำหนดให้พัสดุที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมตามบัญชีของกรมควบคุมมลพิษ เป็นพัสดุที่รัฐต้องการส่งเสริมหรือสนับสนุนอยู่แล้ว แต่ที่ผ่านมาหน่วยงานของรัฐจัดซื้อจัดจ้างในปริมาณน้อย
🔹 ประเทศไทยตั้งเป้าความเป็นกลางทางคาร์บอนภายในปี พ.ศ. 2593 และการปล่อยก๊าซเรือนกระจกเป็นศูนย์ภายในปี พ.ศ. 2608
🔹 คณะกรรมการวินิจฉัยได้รับมอบหมายจากคณะกรรมการนโยบาย จึงกำหนดแนวทางนี้ โดยอาศัยอำนาจตามมาตรา 24 วรรคหนึ่ง (6) ประกอบมาตรา 29 วรรคหนึ่ง (7)

สรุปให้จำง่าย ๆ

👉 งานจ้างก่อสร้าง = ปูนซีเมนต์และผลิตภัณฑ์ปูนซีเมนต์ + สี
👉 ตรงวัตถุประสงค์การใช้งาน = กำหนดไว้ในแบบรูปรายการงานก่อสร้าง
👉 วิธีจัดจ้าง = ตามปกติ ห้ามอ้างเหตุสินค้าที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม
👉 คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ = ตรวจของตามบัญชี + รายงานผลการใช้ทุกงวด
👉 ทั้งหมดนี้ = หน่วยงานทำโดยสมัครใจ

คำแนะนำจากโยธาไทย

ส่วนนี้เป็นคำแนะนำของโยธาไทย ไม่ใช่ข้อความในหนังสือ

🔹 เมื่อหน่วยงานเลือกกำหนดไว้ในแบบรูปรายการงานก่อสร้าง ให้เขียนชื่อรายการและคุณลักษณะให้ตรงกับบัญชีของกรมควบคุมมลพิษ และระบุให้ผู้รับจ้างแนบเอกสารข้อมูลสินค้าที่พิมพ์จากเว็บไซต์ gp.pcd.go.th มากับการส่งมอบแต่ละงวด คณะกรรมการตรวจรับพัสดุจะตรวจได้ง่าย
🔹 ตารางรายงานต้องใช้ปริมาณและราคาต่อหน่วย ควรตกลงตั้งแต่ต้นว่าจะเอาตัวเลขจากเอกสารใด และให้ผู้ควบคุมงานจดปริมาณที่ใช้จริงไว้ในบันทึกประจำวัน

━━━━━━━━━━━━━━

ดาวน์โหลด

📥 หนังสือ ว 831 ฉบับเต็ม 7 หน้า (หนังสือ 3 หน้า และสิ่งที่ส่งมาด้วย 4 หน้า): ปุ่มดาวน์โหลดด้านล่างข่าว หรือ เปิดไฟล์ PDF
📥 ตารางรายงานผลการใช้พัสดุที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ไฟล์ Word: ดาวน์โหลด

ต้นฉบับจากเว็บไซต์ระบบการจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐ gprocurement.go.th

📚 สรุปสั้น: ว 831 งานจ้างก่อสร้าง 2 คณะกรรมการ (คณะกรรมการจัดทำแบบรูปรายการงานก่อสร้าง · คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ) ต้องทำอะไร: อ่านที่นี่
📚 คณะกรรมการตรวจรับพัสดุ ต้องบริหารสัญญาตั้งแต่วันเซ็น (ว 124): อ่านที่นี่